Tôi thuộc thế hệ 9X, lớn lên cùng quá trình đô thị hóa nhanh chóng và những thay đổi mạnh mẽ của nền kinh tế thị trường. Khi bước vào tuổi trưởng thành, chúng tôi mang theo kỳ vọng "an cư lập nghiệp" như cha mẹ mình từng có, nhưng sớm nhận ra con đường ấy không còn đơn giản.
Những năm gần đây, câu chuyện nhà ở của người trẻ trở thành chủ đề nóng không chỉ trên các diễn đàn mà cả trong những cuộc trò chuyện đời thường. Ở Hà Nội, TP HCM hay Đà Nẵng, giá nhà đất tăng nhanh đến mức vượt xa tốc độ tăng thu nhập của phần lớn người trẻ. Tôi và nhiều bạn bè cùng trang lứa đi làm gần chục năm, tiết kiệm đều đặn, nhưng giấc mơ sở hữu một căn nhà vẫn luôn ở thì tương lai xa.
Thế hệ 9X chúng tôi bước vào thị trường lao động trong giai đoạn kinh tế tăng trưởng, cơ hội việc làm nhiều hơn so với thế hệ trước. Nhưng đổi lại, chi phí sống tại đô thị cũng tăng chóng mặt. Để mua nhà, không ít người phải chấp nhận vay ngân hàng trong thời gian dài, chịu áp lực lãi suất hoặc nhờ đến sự hỗ trợ từ gia đình. Một số khác chọn sống xa trung tâm, đánh đổi thời gian di chuyển lấy một chỗ ở "vừa túi tiền".
Bên cạnh áp lực tài chính, hệ giá trị sống cũng thay đổi. Không ít người trẻ 9X, trong đó có tôi, từng lựa chọn ưu tiên trải nghiệm: học thêm, du lịch, khởi nghiệp, hay đơn giản là sống đúng với mong muốn cá nhân. Việc mua nhà vì thế bị tạm gác lại. Thuê nhà dài hạn, ở ghép hay sống linh hoạt trở thành lựa chọn phổ biến, ít ràng buộc nhưng cũng đầy bấp bênh.
>> 'Mua nhà như leo núi suốt 30 năm vì giá 100 triệu một m2'
Dù vậy, khi lập gia đình hoặc có con, nhu cầu "an cư" lại trở nên cấp thiết. Một mái nhà ổn định không chỉ để ở, mà còn là nền tảng cho cảm giác an toàn, cho những kế hoạch dài hơi hơn của cuộc đời. Chính sự giằng co giữa mong muốn tự do và nhu cầu ổn định ấy đã tạo nên những tranh luận chưa có hồi kết về nhà ở của người trẻ tại đô thị.
Trong khi thế hệ 9X vẫn đang loay hoay với bài toán an cư, tôi nhận thấy thế hệ 2K, Gen Z đã bắt đầu bước vào câu chuyện này với một tâm thế khác. Họ là thế hệ số, tiếp cận sớm với kiến thức tài chính, công nghệ và những mô hình sống mới. Khái niệm "nhà ở" với họ không còn bó hẹp trong việc sở hữu, mà có thể là thuê dài hạn, sống tối giản hay dịch chuyển linh hoạt theo công việc. Tuy vậy, thách thức về giá nhà và thị trường bất động sản vẫn là rào cản chung mà không thế hệ nào tránh khỏi.
Với tôi, nhà ở chưa bao giờ chỉ là một tài sản vật chất. Đó là biểu tượng của sự ổn định, của cảm giác làm chủ cuộc sống và khả năng tự định hướng tương lai. Câu chuyện nhà ở của người trẻ, vì thế, không chỉ phản ánh sức mua hay thị trường, mà còn cho thấy những đổi thay sâu sắc trong lối sống, giá trị và khát vọng của cả một thế hệ đang lớn lên giữa nhiều biến động.
Bom Tran
- Tôi vay 1,7 tỷ đồng mua nhà vì đi thuê mười năm mất hơn một tỷ
- '5 tỷ đồng gửi tiết kiệm có lợi hơn cố mua nhà để an cư'
- Chồng hoãn mua nhà để dồn một tỷ đồng đầu tư vàng, bạc
- 10 năm đi làm tiết kiệm bằng không vì nợ 1,8 tỷ mua nhà Sài Gòn
- Cú liều vay 1,2 tỷ mua nhà của vợ chồng lương 32 triệu
- Kiệt sức vì 40 tuổi vẫn chưa thể mua nhà nếu không vay 50%