Giải đáp thắc mắc

* Vui lòng điền chính xác và đầy đủ để nhận được câu trả lời và tư vấn chuyên sâu từ chuyên gia.

Chị tôi sinh con gái đầu, đi tiêm vaccine mở rộng 5 trong 1 về bé sốt cao và đau vết tiêm. Con tôi được 1 tháng tuổi, chuẩn bị cho tiêm vaccine 6 trong 1 dịch vụ thì loại này có những tác dụng phụ gì, cần theo dõi ra sao?
Lê Hạnh, 30 tuổi, Hà Nội
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Vaccine 5 trong 1 có trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng (TCMR) tiêm cho trẻ từ 2 tháng tuổi, giúp phòng 5 bệnh gồm: bạch hầu, ho gà, uốn ván, các bệnh viêm phổi, viêm màng não mủ do vi khuẩn H.Influenzae týp B (Hib), viêm gan B. Vaccine chứa thành phần vi khuẩn ho gà bất hoạt (ho gà toàn tế bào) để kích thích cơ thể sinh kháng thể nên có thể gây ra các phản ứng toàn thân như sốt, trẻ bứt rứt, quấy khóc, hay phản ứng tại chỗ như sưng, đau, đỏ tại vết tiêm.

Trẻ đã tiêm 5 trong 1 lúc 2, 3, 4 tháng tuổi sẽ cần uống đồng thời vaccine bại liệt và sau đó tiêm thêm 2 liều vaccine bại liệt để phòng ngừa đủ 3 type virus bại liệt gây bệnh lúc 5 và 9 tháng tuổi. Còn vaccine 6 trong 1 trong tiêm chủng dịch vụ giúp phòng đầy đủ 6 bệnh bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, viêm gan B, Hib. Trẻ có thể tiêm sớm từ 6 tuần tuổi. Vaccine được sản xuất theo công nghệ mới, chứa thành phần tinh chế từ vi khuẩn ho gà (ho gà vô bào), không chứa toàn bộ vi khuẩn nên ít gây phản ứng sốt, đau tại vết tiêm. Vaccine 6 trong 1 có lịch tiêm gồm 4 mũi, hiệu quả phòng bệnh lên đến 99% nếu trẻ được tiêm đầy đủ.

Phụ huynh lưu ý, sau khi tiêm, cần cho trẻ ở lại trung tâm tiêm chủng tối thiểu 30 phút để theo dõi các phản ứng sau tiêm, sau đó, tiếp tục theo dõi tại nhà trong vòng 24-48 giờ. Thông thường, các phản ứng sau tiêm vaccine thường là sưng, đỏ, đau tại chỗ tiêm, sốt nhẹ, mệt mỏi. Lúc này, cha mẹ nên cho trẻ mặc thoáng mát, ăn nhiều cữ sữa hoặc chia nhỏ bữa ăn, uống nhiều nước, cho trẻ nghỉ ngơi ở nơi thoáng khí, lau mát giúp trẻ hạ sốt. Dùng thuốc hạ sốt cho trẻ đúng liều lượng khi sốt từ 38,5 độ C trở lên. Trường hợp hiếm gặp sau tiêm, trẻ có phản ứng nặng như phát ban toàn thân, khó thở, tím tái, sốt cao không hạ... cần báo ngay cho nhân viên y tế hoặc đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất.

Ngoài ra, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, dễ nhiễm mầm bệnh từ người lớn khi ôm, chăm sóc. Vì vậy, cha mẹ nên hạn chế cho trẻ đến nơi đông người để tránh tiếp xúc, lây nhiễm bệnh.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Tôi muốn đi tiêm ngừa zona thần kinh vào ngày 28 Tết, lúc này VNVC có mở cửa không và vaccine có tác dụng phụ gì không?
Thanh Thái, 59 tuổi, Ninh Bình
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bác!

Ngày Tết, mọi người thường bận rộn mua sắm, trang trí nhà cửa, nấu bánh chưng, chuẩn bị cỗ để đãi người thân, hàng xóm, bạn bè. Nhiều gia đình cũng tổ chức những chuyến du xuân. Sự thay đổi bất thường về giờ giấc ăn, ngủ khiến cơ thể mệt mỏi, rất dễ bị nhiễm các tác nhân gây bệnh từ môi trường bên ngoài như cúm, phế cầu, virus hợp bào hô hấp RSV, sởi, thủy đậu, não mô cầu... Bên cạnh đó, bệnh zona thần kinh xảy ra do virus từng gây bệnh thủy đậu tái hoạt động, thường xuất hiện trên nền suy giảm miễn dịch do yếu tố tuổi tác cao, bệnh lý mạn tính, dùng thuốc ức chế miễn dịch hoặc stress, mệt mỏi kéo dài.

Nhằm đảm bảo cho mọi gia đình kịp thời tiêm ngừa đầy đủ để phòng bệnh, Hệ thống Tiêm chủng VNVC với gần 260 trung tâm trên khắp cả nước vẫn hoạt động đến hết ngày 28 Tết, tức ngày 15/02/2026, và mở cửa trở lại từ mùng 4 Tết, tức ngày 20/02/2026.

Vì vậy, bác và các thành viên trong gia đình hoàn toàn có thể tranh thủ đi tiêm vào ngày 28 Tết (15/02/2026) để kịp thời được bảo vệ trước các tác nhân gây bệnh.

Hiện nay, Việt Nam chỉ có một loại vaccine phòng zona thần kinh, tiêm hai mũi cho người từ 50 tuổi trở lên và người từ 18 tuổi bị suy giảm miễn dịch do bệnh lý hoặc sử dụng thuốc ức chế hệ miễn dịch. Khoảng cách giữa hai mũi tiêm từ 1-2 tháng tùy độ tuổi, thể trạng.

Khi tiêm đầy đủ, vaccine có hiệu quả ngăn nguy cơ mắc bệnh lên đến 97% ở người từ 50 tuổi và khoảng 87% ở người từ 18 tuổi bị suy giảm miễn dịch. Đồng thời, vaccine giúp giảm nguy cơ biến chứng đau thần kinh sau zona và các biến chứng khác tới hơn 90%.

Vaccine zona thần kinh cũng tương tự như các vaccine phòng bệnh khác, sau khi tiêm ngừa có thể gặp các phản ứng như sốt nhẹ, sưng, đỏ, ngứa, đau tại chỗ tiêm, thường kéo dài 2-3 ngày. Các phản ứng như phát ban toàn thân, khó thở, tím tái là những tình huống nặng rất hiếm gặp, cần cấp cứu. Vì vậy, mọi người nên tuân thủ về việc theo dõi sau chủng ngừa để đảm bảo an toàn.

Cảm ơn câu hỏi của bác.

Chúc bác và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Tôi ở Quảng Ngãi, tháng 3/2026 tôi sẽ sinh con gái, tìm hiểu thấy có vaccine phế cầu cho tiêm miễn phí, loại này có khác với loại ở tiêm chủng dịch vụ không, tiêm loại nào tốt hơn?
Linh Thùy, 24 tuổi, Quảng Ngãi
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Phế cầu là vi khuẩn phổ biến hàng đầu trong cộng đồng, gây bệnh từ nhẹ đến nặng như: viêm họng, viêm xoang, viêm tai giữa, viêm phổi, viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết... có thể gây tử vong, hoặc di chứng nặng nề.

Vaccine phế cầu mới được thí điểm triển khai trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng từ năm 2025 ở 5 tỉnh, bao gồm: Bắc Kạn, Lạng Sơn, Quảng Nam, Đắk Nông và Sóc Trăng. Năm 2026, Bộ Y tế dự kiến tiếp tục mở rộng triển khai thêm 5 tỉnh, trong đó có Quảng Ngãi.

Vaccine được sử dụng là phế cầu 13, với lịch tiêm hai mũi nhằm tối ưu nguồn lực ngân sách để mở rộng độ bao phủ. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ dưới 12 tháng tuổi, lịch tiêm này chưa tối ưu. Ví dụ, theo khuyến cáo của nhà sản xuất và các chuyên gia y học dự phòng, trẻ từ 2 tháng tuổi (sớm nhất từ 6 tuần tuổi) đến dưới 7 tháng tuổi cần tiêm 4 mũi, trẻ từ 7 tháng tuổi đến dưới 12 tháng tuổi chưa từng tiêm ngừa phế cầu trước đó cần tiêm ba mũi.

Với tiêm chủng dịch vụ, ngoài vaccine phế cầu 13, người dân có nhiều lựa chọn với các loại vaccine phế cầu mới như phế cầu 15, phế cầu 20 và phế cầu 23. Người dân có thể lựa chọn tùy theo nhu cầu, giúp mở rộng phạm vi bảo vệ trước những type huyết thanh nguy hiểm mà vaccine trong tiêm chủng mở rộng chưa bao phủ. Đặc biệt, vaccine phế cầu 20 có khả năng bao phủ gần 90% các chủng phế cầu gây bệnh nặng.

Vaccine trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng sẽ ưu tiên các vùng khó khăn và số lượng có hạn. Vì vậy, tùy thuộc vào khả năng của gia đình, bạn có thể xem xét cho bé được tiêm ngừa đầy đủ số mũi và lựa chọn các loại vaccine mở rộng chủng bảo vệ.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Tôi đang tiêm vaccine dại theo phác đồ 5 mũi tại VNVC sau khi bị chó cắn, đã tiêm ngừa huyết thanh. Tuy nhiên, lịch tiêm mũi 3 của tôi trùng là ngày 27 Tết, trong thời gian đang đi về quê ở Quảng Bình. Xin hỏi tôi có thể tiêm muộn hơn được không?
Cẩm Loan, 41 tuổi, Quảng Bình
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Dại là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus dại gây ra, lây truyền sang người qua vết cào, cắn, liếm vào vết thương hở hoặc niêm mạc mắt, mũi, miệng. Khi xâm nhập vào cơ thể, virus sẽ nhân lên tại chỗ, sau đó tấn công theo tủy sống vào hệ thần kinh trung ương, khiến người bệnh tử vong với tỷ lệ gần 100%.

Sử dụng vaccine và huyết thanh kháng dại sau khi bị động vật có vú máu nóng cắn, cào là biện pháp duy nhất có thể chống lại bệnh dại. Hiện Việt Nam đang sử dụng hai loại vaccine dại của Pháp và của Ấn Độ. Với trường hợp bị cắn cào nếu chưa tiêm vaccine cần tiêm bắp 5 mũi vào các ngày 0, 3, 7, 14, 28; hoặc 8 mũi trong da vào các ngày 0, 3, 7 và 28.

Vaccine cần tiêm đủ mũi, đúng liều, đúng lịch nhằm đảm bảo cơ thể sản xuất đủ lượng kháng thể chống lại virus dại. Trường hợp bạn đã tiêm huyết thanh và hai mũi vaccine đầu tiên, nên sắp xếp tiêm đúng lịch mũi tiêm thứ ba để đảm bảo hiệu quả bảo vệ của vaccine.

Hiện nay, Hệ thống Tiêm chủng VNVC có gần 260 trung tâm trên toàn quốc, hoạt động đến hết ngày 28 Tết, tức ngày 15/02/2026 và mở cửa trở lại từ mùng 4 Tết, tức ngày 20/02/2026. Nếu lịch tiêm mũi 3 của bạn vào ngày 27 Tết, bạn có thể sắp xếp tiêm ở VNVC gần nhất, ngay trong hành trình di chuyển về quê.

Vaccine dại thế hệ mới được sản xuất từ tế bào vero với quy trình khép kín, được kiểm soát chặt chẽ giúp tăng độ tinh khiết, đảm bảo tiêu chuẩn do Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đưa ra. Hầu hết vaccine sau tiêm đều có thể gây nóng, sốt nhẹ, đau cơ, đau tại vị trí tiêm... Đây là phản ứng thông thường, có thể tự khỏi sau 1-2 ngày, không cần can thiệp y tế.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Tháng Giêng, gia đình tôi thường đi du xuân ở nhiều nơi, năm nào cũng bị rối loạn tiêu hóa và tiêu chảy khi ăn đồ ngoài đường. Có vaccine nào phòng được bệnh đường tiêu hóa không?
Đỗ Chí Thư, 37 tuổi, Thanh Hóa
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Có nhiều tác nhân gây bệnh truyền nhiễm lây qua đường tiêu hóa đã có vaccine phòng ngừa như Rotavirus, tả, thương hàn, bại liệt, viêm gan A.

Trong đó, virus Rota gây tình trạng tiêu chảy cấp, lây lan nhanh qua đường phân - miệng và tay - miệng. Virus này có thể tồn tại trong nước, trên bề mặt tiếp xúc như đồ chơi, tay nắm cửa, bàn ghế... Bệnh hiện vẫn chưa có thuốc đặc trị, song đã có nhiều loại vaccine phòng ngừa. Trong đó, Tiêm chủng mở rộng thường sử dụng loại vaccine Rotavin M1 (Việt Nam) uống ngừa từ 2 tháng tuổi đến trước 6 tháng tuổi. Tiêm chủng dịch vụ ngoài loại của Việt Nam còn có thêm vaccine Rotateq (Mỹ) và Rotarix (Bỉ), uống ngừa từ 6 tuần tuổi, loại của Mỹ còn mở rộng đến trước 8 tháng tuổi, giúp giảm nguy cơ trẻ bị bỏ lỡ mốc tiêm chủng, đặc biệt trong những trường hợp trễ lịch hẹn liều nhắc, gián đoạn lịch tiêm hoặc sinh sống ở khu vực khó tiếp cận dịch vụ y tế.

Thương hàn do vi khuẩn Salmonella typhi, có thể dẫn đến sốt cao kéo dài, mệt mỏi, chán ăn, đau đầu, nôn khan, táo bón, loét thanh mạc, thủng ruột... thậm chí tử vong. Vi khuẩn có thể sống tới 2-3 tháng trong phân hoặc nước đá hoặc 2-3 tuần trong nước, dễ lây lan qua đường tiêu hóa do ăn phải thực phẩm chưa chín kỹ hoặc nhiễm khuẩn. Hiện có hai loại vaccine thương hàn là Typhoid VI (Việt Nam) và Typhim VI (Pháp). Vaccine thương hàn tiêm cho trẻ từ 2 tuổi trở lên và người lớn.

Virus viêm gan A lây phổ biến qua đường ăn uống, do thực phẩm chưa được nấu chín kỹ hoặc ăn đồ tươi sống. Bệnh cũng có thể lây từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp hoặc tiếp xúc với chất thải, đồ dùng bị nhiễm virus từ người bệnh. Viêm gan A có thể dẫn đến biến chứng suy gan, viêm tụy cấp và chưa có thuốc đặc trị. Việt Nam đã có các vaccine viêm gan A mũi đơn và mũi kết hợp phòng thêm viêm gan B.

Bệnh bại liệt virus Polio type 1, 2 và 3 gây ra, lây qua đường phân - miệng, có thể dẫn đến tử vong hoặc di chứng liệt vĩnh viễn. Trẻ đã tiêm vaccine 5 trong 1 hoặc 6 trong 1 có thành phần bại liệt có thể tiêm mũi nhắc khi 4-6 tuổi bằng vaccine 4 trong 1 phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt. Liều dùng tùy độ tuổi và lịch sử chủng ngừa.

Bệnh tả do phẩy khuẩn Vibrio Cholerae gây ra, lây qua nguồn nước, thực phẩm bị nhiễm mầm bệnh. Nguồn nước bẩn, ruồi, nhặng có thể là nguồn "chuyên chở" mầm bệnh và lây nhiễm vào thực phẩm khiến con người ăn phải. Bệnh diễn biến nhanh, có thể dẫn đến mất nước và điện giải gây sốc. Vaccine tả đang được lưu hành duy nhất hiện nay là của Việt Nam - Morcvax, dành cho trẻ từ 2 tuổi trở lên và người lớn.

Ngoài vaccine, gia đình nên chú ý giữ vệ sinh cá nhân sạch sẽ, ăn chín uống chín, sử dụng thực phẩm, nguồn nước sạch để đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bác sĩ, dơi gây bệnh Nipah có ở Việt Nam chưa, ăn trái cây dơi gặm là mắc bệnh có phải không, dấu hiệu ban đầu có phải giống cúm không, làm sao phân biệt?
Thúy Hoa, 64 tuổi, Bắc Ninh
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Nipah là virus thuộc họ Paramyxoviridae, được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm mầm bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm do khả năng lây lan và tỷ lệ tử vong rất cao. Đây là bệnh lây từ động vật sang người, trong đó dơi ăn quả, đặc biệt là dơi quạ lớn (Pteropus) là động vật lây truyền chính.

Dù hiện nay mầm bệnh Nipah chưa xuất hiện ở nước ta, song sẽ tiềm ẩn nhiều nguy cơ xâm nhập do nhu cầu giao thương, đi lại giữa các nước thuận lợi. Ngoài ra, virus Nipah tồn tại trong nước bọt, nước tiểu và dịch tiết của dơi. Nếu con người ăn thực phẩm chứa mầm bệnh, có khả năng nhiễm virus. Tương tự, virus cũng có thể lây từ người sang người thông qua tiếp xúc gần với dịch tiết đường hô hấp hoặc dịch cơ thể của bệnh nhân.

Để dịch bệnh không xâm nhập vào nước ta, Bộ Y tế đã đề nghị các tỉnh thành, Sở Y tế, cơ quan ban ngành tăng cường giám sát, phát hiện trường hợp nghi ngờ mắc bệnh cần quản lý, thu dung, điều trị và khoanh vùng xử lý. Bộ Y tế cũng khuyến cáo người dân không ăn, uống các loại trái cây có dấu hiệu bị động vật như dơi, chim cắn và không tiếp xúc với động vật có khả năng lây truyền virus cao như dơi ăn quả. Do đó, bạn không nên ăn các loại quả nghi ngờ động vật cắn.

Bệnh Nipah có thời gian ủ bệnh từ 4-14 ngày, với các triệu chứng khởi phát khá mơ hồ như sốt, đau đầu, đau cơ, đau họng và nôn ói, rất dễ nhầm lẫn với cúm mùa. Sự tương đồng này với cúm mùa khiến nhiều người bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo. Tuy nhiên, khi bệnh chuyển giai đoạn, các cơn đau đầu trở nên dữ dội, kèm theo chóng mặt và suy giảm nhận thức nhanh chóng. Đặc biệt, bệnh có thể tiến triển nhanh thành viêm não cấp tính, rối loạn ý thức, hôn mê và suy hô hấp nghiêm trọng. Tỷ lệ tử vong do virus Nipah dao động từ 40-75% ở những trường hợp nhập viện. Ngoài tổn thương thần kinh, virus còn có thể gây suy hô hấp và biến chứng đa cơ quan, làm tăng nguy cơ tử vong và để lại di chứng nặng nề cho người sống sót.

Để phòng bệnh Nipah, bạn và gia đình nên ăn chín, uống sôi và không nên ăn các thực phẩm có dấu hiệu động vật cắn. Bạn cũng cần che chắn khu vực chăn nuôi, hạn chế tiếp xúc động vật hoang dã, mang khẩu trang khi ra đường, rửa sạch tay với xà phòng thường xuyên.

Điều kiện thời tiết lạnh, độ ẩm tăng cao như hiện nay cũng tạo điều kiện cho các mầm bệnh đường hô hấp phát triển, trong đó có cúm phát triển. Tiêm vaccine cúm và tiêm mũi nhắc lại hằng năm là cách phòng bệnh hiệu quả. Nước ta đang sử dụng 4 loại vaccine cúm của Pháp, Hà Lan, Hàn Quốc và Việt Nam, tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi đến người lớn. Trẻ từ 6 tháng tuổi đến dưới 9 tuổi chưa từng tiêm cần 2 mũi cách nhau một tháng; từ 9 tuổi và người lớn tiêm một mũi. Vaccine cần tiêm nhắc lại một mũi hàng năm để duy trì miễn dịch theo khuyến cáo của WHO. Vaccine giúp giảm 60% nguy cơ mắc, 90% nguy cơ nhập viện và 70-80% nguy cơ tử vong do cúm.

Ngoài ra, bạn và gia đình cần đi khám ngay khi xuất hiện triệu chứng sốt, đau đầu, đau họng, chảy nước mũi, đau nhức mỏi người... để được chẩn đoán đúng bệnh, điều trị sớm, tránh nguy cơ biến chứng.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bác sĩ, dịp Tết cả nhà tôi hay ăn nem chua, gỏi cá, liệu dễ mắc bệnh gì không và có vaccine phòng ngừa không?
Trúc Hà, 41 tuổi, Thanh Hóa
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Nem chua, gỏi cá giàu protein, vitamin và vi khuẩn có lợi giúp kích thích tiêu hóa, được nhiều người thích ăn cả trong dịp Tết Nguyên đán và ngày thường. Tuy nhiên, nếu nguyên liệu chế biến không đảm bảo vệ sinh, an toàn thực phẩm người ăn dễ đau bụng, khó tiêu, tiêu chảy, ngộ độc thực phẩm, nhiễm giun, sán hay các bệnh như tả, thương hàn, viêm gan A, rotavirus... Hơn nữa, phương pháp chế biến của hai món ăn này không được nấu chín, mà sử dụng hơi men của các loại lá, thính gạo, nước cốt chanh, giấm... để làm chín cá, thịt, bì. Với cách chế biến này, ký sinh trùng trên thịt cá chưa được tiêu diệt tăng nguy cơ nhiễm bệnh cho người ăn.

Bên cạnh đó, các vi khuẩn như E.coli, vi khuẩn gây bệnh tả, thương hàn, các loại virus như viêm gan A và rotavirus cũng tồn tại trong môi trường, đặc biệt trong đất, nước hoặc phân người và động vật. Chúng bám trên bề mặt các thực phẩm tươi sống, theo đường miệng đi vào cơ thể, gây ra các triệu chứng như tiêu chảy cấp, nôn ói, sốt cao, đau bụng. Một số trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn đến mất nước, tổn thương gan hoặc nhiễm trùng toàn thân. Các bệnh này nếu không phát hiện, điều trị kịp thời tăng nguy cơ biến chứng như viêm màng não, xuất huyết tiêu hóa, mất nước, trụy tim mạch, suy gan cấp và tử vong cao.

Do đó, để có những ngày Tết an toàn bên gia đình, bạn cần ăn các thực phẩm chế biến chín, bảo quản đúng và nên hạn chế ăn nem chua, gỏi cá. Nên chế biến kỹ trước khi ăn, lựa chọn nguyên liệu an toàn, có nguồn gốc rõ ràng.

Một số bệnh nói trên có thể phòng ngừa nhờ vaccine, bạn và gia đình có thể tiêm phòng để bảo vệ sức khỏe cho gia đình. Vaccine phòng rotavirus được chỉ định cho trẻ từ 6 tuần tuổi, với giới hạn độ tuổi khác nhau: Rotarix và Rotavin dùng đến 6 tháng tuổi, còn Rotateq dùng đến 8 tháng tuổi. Vaccine tả mORCVAX chỉ định cho trẻ trên 2 tuổi và người lớn. Phác đồ gồm hai liều, cách nhau 14 ngày, nhắc lại mỗi hai năm. Vaccine thương hàn Typhim VI tiêm cho trẻ em từ 2 tuổi và người lớn. Lịch chủng ngừa một mũi, tiêm nhắc sau ba năm.

Vaccine viêm gan A có hai loại gồm đơn và phối hợp, tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi và người lớn. Mỗi người cần chủng ngừa hai đến ba mũi tùy theo loại vaccine và độ tuổi. Trong đó, Twinrix (Bỉ) phòng hai bệnh viêm gan A, B. Twinrix cần tiêm hai mũi cho trẻ từ 12 tháng đến dưới 16 tuổi, ba mũi cho người từ 16 tuổi trở lên. Kháng thể sau tiêm viêm gan B giảm dần theo thời gian, mỗi người cần khám sức khỏe định kỳ và tiêm nhắc lại vaccine khi kháng thể giảm.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bác sĩ, tôi năm nay 27 tuổi, đã từng mắc sùi mào gà và điều trị khỏi, giờ tiêm vaccine HPV được không và nên tiêm loại nào, vaccine phòng được những bệnh gì?
Tiến Long, 27 tuổi, Hải Phòng
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

HPV là virus gây u nhú ở người. Hiện nay, các nhà khoa học đã tìm thấy hơn 200 type huyết thanh virus HPV. Trong đó, khoảng 40 type lây nhiễm vào biểu mô niêm mạc gây bệnh ở cơ quan sinh dục, miệng, họng, mũi... ít nhất 15 type virus nguy cơ cao có thể dẫn đến các bệnh ung thư như: cổ tử cung, âm hộ, âm đạo, hậu môn, hầu họng. Sùi mào gà do virus HPV nhóm nguy cơ thấp gây ra, chủ yếu là type 6 và 11, chiếm khoảng 90%. Ngoài ra, HPV nhóm nguy cơ thấp còn có thể gây mụn cóc ở các bộ phận khác, gây ảnh hưởng đến thẩm mỹ và tâm lý của người bệnh.

Người đã nhiễm HPV và tiến triển sùi mào gà hoặc ung thư vẫn có thể tiêm ngừa vaccine HPV để phòng các type virus còn lại có trong thành phần vaccine. Hiện nay, Việt Nam có hai loại vaccine HPV, bao gồm:

Gardasil phòng 4 type virus phổ biến như: 6, 11, 16 và 18, dành cho nữ giới từ 9-26 tuổi. Nữ từ 9 đến dưới 14 tuổi tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng, nữ từ 14-26 tuổi tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng.

Gardasil 9 là vaccine thế hệ mới, giúp phòng 9 type virus, bổ sung thêm 5 type nguy cơ cao so với Gardasil là 31, 33, 45, 52 và 58. Vaccine tiêm cho cả nam nữ từ 9-45 tuổi. Trẻ từ 9 tuổi đến dưới 15 tuổi tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng, người từ 15-45 tuổi tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng.

Tùy nhu cầu của mỗi người dân để lựa chọn vaccine phù hợp. Vaccine cần tiêm đủ mũi, đúng lịch, giúp phòng các bệnh sùi mào gà, ung thư cổ tử cung, hậu môn, hầu họng, âm hộ, âm đạo do các type virus có trong thành phần vaccine gây ra. Hiệu quả lên đến hơn 90%.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Bác sĩ ơi, vaccine cúm tiêm bao nhiêu mũi là đủ ạ? Mấy người ở quê tôi nói với nhau, tiêm vaccine cúm sẽ giúp phòng bệnh rất hiệu quả và chỉ cần tiêm đủ hai mũi sẽ được bảo vệ suốt đời thì có đúng không?
Hoàng Huy, 38 tuổi, Ninh Bình
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Cúm là bệnh truyền nhiễm cấp tính, do virus cúm gây ra các triệu chứng như sốt, đau họng, sổ mũi, đau nhức mỏi người, nôn ói, tiêu chảy... Điều kiện thời tiết lạnh, độ ẩm tăng cao, giao thương đi lại, tiệc tùng dịp cuối năm càng dễ làm cho virus cúm phát triển và gia tăng số ca mắc. Đối với người lớn, trẻ nhỏ, người cao tuổi, người bị bệnh nền mạn tính, người suy giảm miễn dịch... không chỉ dễ mắc cúm, còn dễ bị biến chứng viêm phổi, suy hô hấp, viêm cơ tim, suy đa tạng, nguy cơ tử vong cao. Tiêm vaccine cúm và tiêm mũi nhắc lại hằng năm theo khuyến cáo của WHO là cách phòng cúm hiệu quả.

Hiện Việt Nam đang sử dụng 4 loại vaccine phòng cúm của Pháp, Hàn Quốc, Hà Lan và của Việt Nam giúp phòng các chủng cúm như A/H1N1, A/H3N2 và chủng cúm B gây bệnh phổ biến. Vaccine cúm tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi đến người lớn. Trẻ từ 6 tháng tuổi đến dưới 9 tuổi chưa từng tiêm cần 2 mũi cách nhau một tháng; từ 9 tuổi và người lớn tiêm 1 mũi. Phụ nữ nên tiêm phòng cúm trước và trong thai kỳ, tốt nhất từ tháng thứ 3 trở đi để bảo vệ sức khỏe, truyền kháng thể thụ động cho con.

Vaccine cúm cần tiêm nhắc lại một mũi hàng năm để duy trì miễn dịch, do kháng nguyên của virus cúm thay đổi mỗi năm và kháng thể bảo vệ từ vaccine giảm dần theo thời gian. Do đó, mỗi người cần tiêm phòng vaccine cập nhật mỗi năm. Các nghiên cứu chỉ ra, tiêm vaccine cúm hằng năm có thể làm giảm đến 60% các bệnh liên quan đến cúm, 90% tỷ lệ nhập viện và khoảng 70-80% tỷ lệ bị tử vong do cúm, đặc biệt là các nhóm có hệ miễn dịch kém, mắc các bệnh mạn tính như tim mạch, phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), đái tháo đường, gan, thận...

Trước bối cảnh nhiều địa phương trên cả nước vừa hứng chịu thiên tai, bão lũ gây thiệt hại nặng nề về đời sống và sức khỏe và trước cao điểm các bệnh truyền nhiễm tăng cao dịp Tết Nguyên đán, Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đang triển khai tiêm miễn phí 30.000 liều vaccine cúm, giá trị gần 11 tỷ đồng tại các khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề bởi bão lũ ở Miền Trung - Tây Nguyên, Bắc Trung Bộ và tỉnh Thái Nguyên. Chương trình sẽ ưu tiên cho cán bộ, chiến sĩ công an, bộ đội địa phương, Ban Chỉ huy Quân sự, lực lượng cứu hộ cứu nạn, nhân viên y tế, cùng trẻ em, người cao tuổi từ 60 tuổi, người thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, gia đình neo đơn và các nhóm dễ bị tổn thương, cần được bảo vệ sức khỏe kịp thời trong giai đoạn phục hồi sau thiên tai.

Ngoài vaccine, bạn và gia đình cũng nên phòng cúm bằng ăn đủ chất dinh dưỡng, ngủ đủ giấc, mang khẩu trang khi ra đường, rửa tay thường xuyên và tránh tiếp xúc với người bệnh. Khi có triệu chứng ho, sốt, sổ mũi, đau đầu, mệt mỏi cần đến ngay cơ sở y tế để được khám, xử trí kịp thời, tránh tự điều trị theo mẹo dân gian khiến bệnh trở nặng.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Mẹ tôi mới bị té xe, trầy xước tay chân, tôi đã sơ cứu nhưng có cần tiêm uốn ván không, tiêm vaccine như thế nào?
Tiến Minh, 34 tuổi, Hà Tĩnh
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Vi khuẩn uốn ván sau khi xâm nhập vào cơ thể sản sinh ngoại độc tố gây ra bệnh uốn ván. Mầm bệnh của vi khuẩn này tồn tại trong tự nhiên dưới dạng bào tử (nha bào), có ở mọi nơi trong môi trường tự nhiên. Vi khuẩn uốn ván có thể chết ở nhiệt độ 56 độ C, còn bào tử vẫn có thể sống sót ở nhiệt độ 121 độ C trong khoảng 15 phút. Mắt thường của chúng ta không thể nhìn thấy bào tử uốn ván, song, chúng có thể xâm nhập vào vết thương dù rất nhỏ và gây bệnh.

Bệnh uốn ván gây ra tình trạng co cứng cơ và đau, đầu tiên từ cơ hàm, mặt, gáy, ngực và lan toàn thân. Bệnh nhân có thể kèm sốt, gồng giật. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, người bệnh có nguy cơ tử vong từ 10-90%, do suy hô hấp, rối loạn thần kinh thực vật, viêm phổi, suy thận cấp.

Nhiều trường hợp khỏi bệnh nhưng bị di chứng cứng cơ khớp kéo dài, thể trạng suy kiệt do phải nằm viện điều trị kéo dài. Thời gian phục hồi chậm, đặc biệt ở người lớn tuổi. Vì vậy, sau khi xử lý vết thương, bạn nên đưa mẹ đến trung tâm tiêm chủng gần nhất để được bác sĩ đánh giá tình trạng vết thương và chỉ định tiêm ngừa.

Hiện Việt Nam có nhiều loại vaccine uốn ván gồm mũi đơn và mũi kết hợp phòng thêm các bệnh bạch hầu, ho gà cho người lớn.

Trường hợp đã tiêm uốn ván trong vòng 10 năm chỉ cần tiêm nhắc một mũi vaccine. Nếu chưa tiêm hoặc không nhớ lịch sử tiêm chủng cần tiêm 3 mũi vaccine uốn ván, có thể tiêm thêm huyết thanh nếu bác sĩ chỉ định.

Bên cạnh đó, vaccine uốn ván có thể tiêm dự phòng trước phơi nhiễm, lịch tiêm gồm ba mũi. Tiêm nhắc một mũi sau mỗi 10 năm hoặc khi có vết thương sâu, bẩn.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Mẹ tôi đang mắc zona thần kinh và thường xuyên chăm cháu, liệu trẻ em có bị lây bệnh này không và làm sao để phòng ngừa ạ?
Nguyên Phương, 26 tuổi, Đà Nẵng
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Zona thần kinh là bệnh hậu thủy đậu, cùng do virus Varicella Zoster (VZV) gây ra. Một người sau khi khỏi thủy đậu, virus VZV sẽ ẩn trong các hạch thần kinh cảm giác và gây bệnh zona khi có cơ hội như hơn 50 tuổi, hệ miễn dịch suy giảm, mắc bệnh mạn tính, ung thư...

Người mắc bệnh zona không làm lây trực tiếp bệnh zona, nhưng có thể làm lây lan bệnh thủy đậu từ mụn nước zona cho người khác. Các mụn nước này chứa virus thủy đậu, lây cho trẻ qua tiếp xúc trực tiếp dịch tiết hoặc hít phải các hạt virus phát ra từ mụn nước. Trong trường hợp bé chưa có miễn dịch với thủy đậu, nguy cơ lây bệnh lên đến 90%. Do đó, bạn không nên cho con tiếp xúc với bà để tránh lây nhiễm thủy đậu.

Hiện bệnh thủy đậu tại nước ta đang bước vào mùa. Ngoài lây thủy đậu từ bà, trẻ cũng có thể lây bệnh này từ người mắc thủy đậu trực tiếp qua các giọt bắn đường hô hấp, hoặc gián tiếp qua các vật dụng chứa virus.

Trẻ mắc thủy đậu nếu không được chăm sóc, điều trị đúng có thể dẫn đến biến chứng viêm phổi, nhiễm trùng huyết, viêm não, suy đa tạng, thậm chí tử vong nếu không được điều trị đúng cách và kịp thời. Cách phòng ngừa hiệu quả là tiêm vaccine. Nếu trẻ chưa tiêm thì nên tiêm càng sớm càng tốt.

Hiện Việt Nam có vaccine thủy đậu loại đơn của Mỹ, Bỉ, Hàn Quốc và loại phối hợp 4 trong 1 phòng sởi - quai bị - rubella - thủy đậu của Mỹ. Vaccine tiêm cho trẻ em từ 9 tháng hoặc từ 12 tháng tuổi và người lớn. Trẻ tiêm đầy đủ hai mũi vaccine thủy đậu giúp phòng bệnh lên đến 98%.

Ngoài ra, mẹ bạn đã mắc zona thần kinh vẫn có khả năng tái phát, tỷ lệ lên đến 30% ở những người mắc bệnh nền mạn tính. Hiện Việt Nam có vaccine zona thần kinh, do hãng dược GSK (Bỉ) sản xuất. Hiệu quả ngăn bệnh đến 97% ở người từ 50 tuổi, từ 70-87% ở người từ 18 tuổi bị suy giảm miễn dịch do bệnh lý đồng thời giảm các biến chứng hơn 90%. Bạn cũng nên đưa mẹ đi tiêm vaccine khi khỏi zona để ngăn bệnh tái phát và giúp bà sống vui khỏe, tránh lây thủy đậu cho con cháu.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi lỡ lây sùi mào gà từ người yêu cũ, hiện đang là sinh viên nên rất sợ bị lộ thông tin. Bác sĩ tư vấn giúp tôi nơi điều trị bệnh giúp thông tin bảo mật và làm cách nào để bệnh nhanh khỏi và không tái phát ạ?
Minh Thắng, 20 tuổi, TP HCM
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Sùi mào gà là bệnh lây truyền qua đường tình dục, do virus HPV (virus u nhú ở người) gây ra. Tại các bệnh viện hiện nay, thông tin của người bệnh đều được bảo mật. Bạn nên tìm đến cơ sở y tế uy tín, có bác sĩ đủ chuyên môn, kinh nghiệm để thăm khám, chẩn đoán đúng tình trạng bệnh và điều trị sớm. Bạn nên tuân thủ theo phương pháp điều trị của bác sĩ, không nên bỏ điều trị, sử dụng biện pháp dân gian, mẹo vặt nhằm tránh biến chứng, bệnh tái phát.

Cách điều trị sùi mào gà hiện nay tập trung vào việc loại bỏ các nốt sùi thông qua phương pháp đốt nốt sùi, phẫu thuật cắt bỏ và tăng cường miễn dịch, giảm triệu chứng, kết hợp sử dụng thuốc, vệ sinh sạch sẽ. Các phương pháp điều trị này chỉ giúp loại bỏ tổn thương nhìn thấy được lúc làm thủ thuật, không loại trừ hoàn toàn nhiễm virus HPV khi chưa có biểu hiện tổn thương. Virus có thể tồn tại âm thầm và khiến bệnh tái phát, nhất là trong 3-6 tháng đầu sau điều trị. Tỷ lệ tái phát sùi mào gà phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe và miễn dịch của người bệnh, tiêm vaccine HPV, tải lượng virus HPV trong cơ thể và tuân thủ việc điều trị…

Các nghiên cứu chỉ ra, tiêm vaccine HPV là biện pháp phòng lây nhiễm sùi mào gà cho cả nam và nữ lên đến 95% và có thể làm chậm quá trình tái phát hoặc giảm việc tổn thương khi tái phát sùi mào gà. Ngoài ra, vaccine HPV còn có thể giúp nam giới ngừa các bệnh như ung thư hậu môn, ung thư vùng sinh dục, ung thư vùng hầu họng… với các chủng virus có trong vaccine với tỷ lệ lên đến hơn 90%.

Hiện Việt Nam có hai loại vaccine ngừa HPV, gồm vaccine Gardasil phòng 4 type virus 6, 11, 16 và 18 và vaccine Gardasil 9 phòng 9 type virus gồm 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 và 58. Trong đó, vaccine Gardasil 9 tiêm cho cả nam và nữ từ 9-45 tuổi, trẻ từ 9 đến dưới 15 tuổi tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng, người từ 15 đến 45 tuổi tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng. Bạn hiện 22 tuổi sẽ có lịch tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng.

Ngoài ra, bạn nên ăn uống đủ chất dinh dưỡng, tăng cường vitamin, uống đủ nước, tránh thức khuya để tăng cường miễn dịch và nâng cao thể trạng bằng thường xuyên tập thể dục để sớm đào thải virus HPV ra khỏi cơ thể.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi quan hệ tình dục, không dùng bao cao su với bạn gái mới quen, sau đó mới biết cô ấy đang mắc viêm gan B. Trường hợp này tôi có bị lây viêm gan B từ bạn gái không?
Tạ Ninh, 29 tuổi, Đồng Nai
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Bệnh viêm gan B có ba đường lây chính gồm quan hệ tình dục, từ mẹ sang con và đường máu. Trường hợp của bạn không sử dụng bao cao su khi quan hệ, nguy cơ lây bệnh cao, do virus viêm gan B tồn tại trong tinh dịch, dịch âm đạo và máu.

Bệnh viêm gan B gây ảnh hưởng lớn đến chức năng gan, có thể dẫn tới suy gan, xơ gan, ung thư gan và tử vong. Theo thống kê, chiếm khoảng 80% người mắc ung thư gan tiến triển từ bệnh viêm gan B. Việt Nam nằm trong nhóm nước có tỷ lệ lưu hành viêm gan B cao, ước tính 10-20% dân số nhiễm bệnh. Tiêm vaccine là cách phòng viêm gan B hiệu quả. Hiện Việt Nam có nhiều loại vaccine viêm gan B dành cho người lớn gồm Heberbiovac HB (Cu Ba) và Gene Hbvax (Việt Nam), Twinrix (Bỉ) phòng viêm gan A và B trong một mũi tiêm. Người lớn cần chủng ngừa ba mũi trong vòng 6 tháng, xét nghiệm định lượng kháng thể viêm gan B trước tiêm.

Bạn nên đi kiểm tra sức khỏe, xét nghiệm định lượng kháng thể viêm gan B, để biết bản thân đã mắc viêm gan B hay đã có kháng thể kháng lại virus viêm gan B hay chưa. Trường hợp đã mắc bệnh, tiêm vaccine sẽ không còn hiệu quả nữa. Bạn nên tuân thủ theo phương pháp điều trị bệnh của bác sĩ, uống thuốc kháng virus để kiểm soát bệnh, kết hợp ăn uống lành mạnh, tránh rượu bia, thức khuya và tình dục an toàn nhằm tránh làm lây lan mầm bệnh. Trường hợp không có kháng thể với viêm gan B hoặc mức kháng thể dưới mức bảo vệ, bạn cần tiêm vaccine càng sớm càng tốt.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi thấy lịch tiêm vaccine thủy đậu hai mũi cách nhau 3 tháng, mà tôi mới chỉ tiêm mũi một được một tháng đã tiếp xúc với người bệnh rồi. Bác sĩ cho tôi hỏi, người lớn mới tiêm một mũi vaccine thủy đậu thì hiệu quả bảo vệ thế nào ạ?
Như Nguyệt, 42 tuổi, Hà Nội
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Varicella Zoster (VZV) gây ra, dễ lây qua đường hô hấp từ các giọt bắn mũi, miệng của người bệnh. Virus cũng có thể bám vào đồ dùng như quần áo, chăn gối... khi các bóng nước vỡ ra và lây sang người lành.

Với vaccine thủy đậu, hiện Việt Nam đang sử dụng loại đơn và loại phối hợp phòng thêm bệnh sởi, quai bị, rubelle. Vaccine thủy đậu tiêm đầy đủ hai mũi giúp phòng bệnh lên đến 98% và gần 100% phòng ngừa biến chứng thủy đậu nặng như viêm phổi, viêm não. Tiêm một liều vaccine thủy đậu loại đơn hiệu quả phòng bệnh là 80%. Vaccine có lịch tiêm 2 mũi, cách nhau 3 tháng ở trẻ dưới 13 tuổi, trẻ từ 13 tuổi đến người lớn mũi thứ nhất cách mũi thứ hai 1 tháng. Bạn đã tiêm mũi thủy đậu thứ nhất hiện hơn một tháng thì có thể tiêm mũi thứ hai.

Thủy đậu có thời gian ủ bệnh sau khi phơi nhiễm từ 10-21 ngày. Bạn nên theo dõi sức khỏe và cần đi khám ngay khi có triệu chứng sốt cao, chán ăn, buồn nôn, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ và các mụn nước mọc ở khắp cơ thể, gây ngứa, rát, khó chịu. Trường hợp bị bệnh, bạn cần tuân thủ theo phương pháp điều trị của bác sĩ, kết hợp uống nhiều nước, ăn đủ chất dinh dưỡng, ngủ đủ giấc, tránh thức khuya. Tiêm vaccine đủ hai mũi sẽ giúp bạn ngăn các biến chứng nặng của bệnh.

Trường hợp không bị bệnh, tiêm vaccine sẽ giúp bạn phòng bệnh thủy đậu hiệu quả ở những lần tiếp xúc với mầm bệnh sau.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bác sĩ, tại sao trẻ bị thay đổi nhiệt độ đột ngột dễ bị sốt, đau họng, sổ mũi, ho? Còn hơn một tuần nữa gia đình tôi sẽ di chuyển từ TP HCM về quê Nghệ An đón Tết bằng xe ô tô thì tiêm vaccine cúm có kịp phòng bệnh không?
Phương Trinh, 35 tuổi, Nghệ An
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Việc thay đổi nhiệt độ, môi trường đột ngột có thể làm giảm phản ứng miễn dịch của cơ thể, nhất là ở trẻ nhỏ có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện. Đặc biệt là thời tiết lạnh sẽ dễ khiến niêm mạc đường hô hấp của trẻ trở nên nhạy cảm, dị ứng, các tế bào hoạt động để bài tiết chất thải ra khỏi cơ thể giảm nên dễ làm các vi khuẩn, virus tấn công gây bệnh đường hô hấp gặp triệu chứng sốt, đau họng, sổ mũi, ho... trong đó có cúm.

Tiêm vaccine cúm và tiêm mũi nhắc lại hằng năm là cách phòng cúm cho trẻ hiệu quả. Hiện Việt Nam đang sử dụng 4 loại vaccine phòng cúm của Pháp, Hàn Quốc, Hà Lan và của Việt Nam giúp phòng các chủng cúm như A/H1N1, A/H3N2 và chủng cúm B gây bệnh phổ biến. Vaccine cúm tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi đến người lớn. Trẻ từ 6 tháng tuổi đến dưới 9 tuổi chưa từng tiêm cần 2 mũi cách nhau một tháng; từ 9 tuổi và người lớn tiêm 1 mũi. Vaccine cần tiêm nhắc lại một mũi hàng năm để duy trì miễn dịch theo khuyến cáo của WHO. Vaccine giúp giảm 60% nguy cơ mắc, 90% nguy cơ nhập viện và 70-80% nguy cơ tử vong do cúm.

Vaccine cúm cần khoảng 2-3 tuần sau tiêm mới sinh kháng thể phòng bệnh. Dù gia đình còn hơn một tuần nữa sẽ về quê đón Tết Nguyên đán, nhưng bạn cũng nên cho con tiêm vaccine cúm ngay từ bây giờ để giúp trẻ được bảo vệ sức khỏe trong suốt những ngày ở quê và chuyến đi trở lại TP HCM. Ngoài ra, tiêm vaccine cúm cũng sẽ giúp trẻ nếu không may mắc bệnh triệu chứng cũng nhẹ hơn và giảm tỷ lệ biến chứng của bệnh.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!