Trả lời:

Gây tê ngoài màng cứng là một thủ thuật được sử dụng phổ biến trong sản khoa, giúp mẹ bầu giảm đau khi chuyển dạ. Phương pháp này cũng giúp người bệnh giảm đau trong và sau phẫu thuật. Thai phụ được gây tê ngoài màng cứng không cần kiêng cữ nhưng nếu đang dùng thuốc kháng đông cần tạm ngưng để đảm bảo an toàn.

Hiện, nhiều phụ nữ chọn gây tê ngoài màng cứng khi sinh con vì tính an toàn, có thể nghỉ ngơi trong quá trình chuyển dạ. Các thuốc được sử dụng trong khoang ngoài màng cứng hầu như không đi qua nhau thai nên không ảnh hưởng đến thai nhi.

Bác sĩ dùng bộ dụng cụ chuyên dụng và thuốc gây tê tại chỗ để thực hiện gây tê ngoài màng cứng, giúp người mẹ hầu như không đau trong suốt quá trình chuyển dạ. Sau khoảng 15 phút, thuốc phát huy tác dụng, và duy trì suốt quá trình chuyển dạ để giảm đau hiệu quả. Song thủ thuật này vẫn có tỷ lệ thất bại ví dụ như chỉ tê một bên hoặc tê không đủ. Trong một số ít trường hợp, hiệu quả không đạt như mong muốn, bác sĩ điều chỉnh nồng độ và thể tích thuốc tê.

Với các ca sinh mổ, gây tê tủy sống vẫn là lựa chọn ưu tiên hàng đầu, thường phối hợp hai nhóm là thuốc tê và fentanyl giúp kéo dài thời gian tác dụng, giảm liều thuốc tê nhằm hạn chế nguy cơ tụt huyết áp. Trong trường hợp thuận lợi, bác sĩ có thể sử dụng catheter (ống thông) ngoài màng cứng để mổ lấy thai với loại thuốc tê khác.

Nếu sản phụ không thể gây tê tủy sống do có chống chỉ định như bệnh tim, hẹp van tim nặng, rối loạn đông máu hoặc bất thường thần kinh, bác sĩ sẽ gây mê toàn thân. Các thuốc gây mê chủ yếu phát huy tác dụng trong thời gian phẫu thuật. Sau sinh mổ, sản phụ tiếp tục được kiểm soát đau bằng kỹ thuật giảm đau thần kinh ngoại biên như phong bế cơ vuông thắt lưng hoặc mặt phẳng ngang bụng.

Vợ bạn cần tuân thủ khám thai để bác sĩ tiên lượng khả năng sinh thường hay sinh mổ. Từ đó, bác sĩ gây mê tham gia khám, tư vấn tiền mê, lựa chọn phương pháp giảm đau phù hợp.

BS.CKII Huỳnh Vĩnh Phúc
Phó khoa Gây mê hồi sức
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM