Với tôi, câu chuyện "chạy chậm bám làn trái" trên cao tốc chỉ là phần ngọn. Thứ đáng lo hơn nhiều, và cũng là gốc rễ của không ít tai nạn giao thông, nằm ở một khái niệm ít được nhắc tới: tính liên tục của dòng phương tiện lưu thông.
Tôi từng nhiều lần lái xe trên các tuyến cao tốc hai làn mỗi chiều, kèm một làn dừng khẩn cấp. Biển báo quy định rõ ràng: tốc độ tối đa 100 km/h, tối thiểu 60 km/h cho cả hai làn xe chạy. Trên lý thuyết, mọi thứ tưởng như rất trật tự. Nhưng thực tế lại khác xa.
Khi hòa vào dòng xe, tôi nhận ra cao tốc không đơn thuần là nơi mỗi người "chạy đúng luật", mà là một hệ thống vận hành dựa trên sự nhịp nhàng. Nếu điều kiện cho phép, người lái nên duy trì tốc độ bằng hoặc nhanh hơn dòng xe cùng chiều, miễn là không vượt quá giới hạn tối đa. Ngược lại, nếu không thể theo kịp nhịp đó, việc chủ động chuyển về làn phải là cần thiết.
Tuy nhiên, chạy về làn phải không có nghĩa là chậm một cách quá mức, thậm chí "rùa bò" ở mức tối thiểu 60 km/h giữa một dòng xe đang di chuyển 80-100 km/h. Sự chênh lệch tốc độ lớn chính là mầm mống nguy hiểm.
Tôi đã nhiều lần chứng kiến cảnh một xe con hoặc xe tải chạy đều đều 60 km/h trên cao tốc. Phía sau, các xe khác buộc phải phanh gấp, dồn cục, rồi lần lượt tạt sang trái để vượt. Chỉ trong vài chục giây, dòng xe vốn đang trôi chảy trở nên rối loạn: người đánh lái gấp, người tăng tốc đột ngột, người khác lại phải giảm tốc để tránh va chạm. Những khoảnh khắc như vậy khiến tôi nhận ra, sự nguy hiểm không đến từ một cú vượt quá tốc độ, mà đến từ việc dòng phương tiện bị "đứt mạch".
>> Nhiều tài xế bám làn trái cao tốc vì 'không sai luật'
Tôi thường hình dung dòng xe trên cao tốc giống như một dòng nước chảy trong ống. Khi nước chảy đều, hệ thống vận hành ổn định. Nhưng chỉ cần một đoạn tắc nghẽn, một chỗ chảy yếu bất thường, áp lực sẽ dồn lại và nguy cơ "vỡ ống" là điều khó tránh. Giao thông cũng vậy. Một chiếc xe chạy quá chậm so với mặt bằng chung có thể phá vỡ sự liên tục của cả dòng phương tiện, buộc xe sau phải phanh gấp, chuyển làn đột ngột, tạo hiệu ứng dây chuyền rất nguy hiểm.
Nhiều người cho rằng chạy nhanh mới đáng sợ. Tôi không phủ nhận điều đó. Nhưng qua quan sát và cả những vụ tai nạn đã xảy ra, tôi tin rằng chênh lệch tốc độ lớn giữa các phương tiện còn đáng lo hơn. Thực tế, không ít tai nạn nghiêm trọng trên cao tốc Việt Nam xảy ra ở làn bên trái, sát dải phân cách - nơi lẽ ra dành cho các xe duy trì tốc độ cao và ổn định. Khi một phương tiện chạy chậm bất thường xuất hiện ở đó, rủi ro sẽ tăng lên gấp bội.
Tôi không cổ súy việc ai cũng phải chạy sát tốc độ tối đa. Bởi tôi hiểu mỗi người có khả năng điều khiển phương tiện, kinh nghiệm và tâm lý cũng khác nhau. Nhưng ít nhất khi đã cầm lái, hãy chạy đúng nhịp với dòng giao thông cùng chiều, hiểu mình đang là một phần của hệ thống, không phải một cá thể tách rời.
Chỉ khi dòng phương tiện được duy trì liên tục, hài hòa, cao tốc mới thực sự là con đường an toàn, thay vì nơi tiềm ẩn những cú va chạm bất ngờ chỉ vì một sự "lệch nhịp" tưởng chừng rất nhỏ.
- 'Bẫy' vạch kẻ đường cao tốc Vĩnh Hảo - Phan Thiết khiến tôi mất 5 triệu đồng
- 'Combo mệt mỏi' trên cao tốc thiếu làn dừng khẩn cấp
- 'Chạy 90 km/h trên cao tốc nhưng khoảng cách với xe trước không nổi 5 mét'
- Dừng xe ăn cơm bên vệ đường cao tốc có đáng bị phạt?
- Ôtô xếp hàng ngăn nắp khi cao tốc tắc 10 km
- Nỗi lo bị phạt lái xe quá giờ khi cao tốc không có trạm dừng nghỉ