Mọi người xung quanh thường bảo rằng tôi "đứng núi nọ trông núi nọ". Họ bảo cứ liên tục thay đổi như vậy sau này tôi sẽ không bao giờ đạt được điều mình muốn, bởi có quá nhiều trải nghiệm đúng là rất tốt, nhưng nó cũng là con dao hai lưỡi: nhiều mà không chuyên nên chưa đủ hiểu biết sâu và làm chủ công việc; nhiều nghĩa là có đủ trải nghiệm, khía cạnh để so sánh với các yếu tố hiện tại của tổ chức (môi trường, đồng nghiệp, đãi ngộ...), chắc chắn sẽ phát sinh mâu thuẫn nội tại.
Bản chất của sự thay đổi công việc chính là làm lại từ đầu - phải học hỏi những kiến thức, kỹ năng cũng như làm quen và ứng xử với đồng nghiệp cho đến việc hòa nhập vào hệ thống công ty. Hai năm, việc luân chuyển 10 công việc, trong đó có công việc ngắn nhất khoảng một tháng, nghĩa là tôi đã mất một năm rưỡi chỉ để thử việc.
Tính chất của thử việc gồm hai chiều hướng: Trước hết là những gì bạn thể hiện ra, xem bạn có đủ năng lực và phù hợp với doanh nghiệp hay không. Tác động ngược lại là doanh nghiệp cho bạn biết ở vị trí đó bạn cần làm gì, bạn được sắp xếp và phân bổ vào mắt xích nào của hệ thống, chứ bạn chưa thể nào tạo ra một sáng kiến hoặc đơn giản là một ý kiến thay đổi một bộ phận của hệ thống theo ý mình, dù cho nó là chiều hướng tốt hơn.
Hệ quả của việc thay đổi nhiều lần là tôi rất khó đứng lại thật lâu ở một nơi nào đó. Ngoài ra, thực tế là tôi cũng "nghèo" do một phần của đãi ngộ được bảo đảm bởi thâm niên. Những quà tặng nhỏ có thể dành cho nhân viên mới, nhưng thưởng Tết, lương tháng thứ 13 hầu như chỉ dành cho những người gắn bó đủ lâu với công ty trong năm làm việc đó. Và như đã nói ở trên, tôi chưa xây dựng được cho mình một nền tảng vững chắc từ kinh tế, đến kiến thức, kỹ năng để đảm bảo cho một sự chuyển đổi bền vững trong tương lai gần.
>> Tôi bỏ việc, làm freelancer nhưng thu nhập chưa bằng một nửa
Hai năm dài hay ngắn sẽ được quyết định bởi cách đưa ra câu hỏi và tìm câu trả lời cho nó. Hai năm chuyển đổi hơn 10 công việc với tôi thực sự rất dài. Dưới đây là một số bài học tôi dành cho chính bản thân và những bạn trẻ cùng thế hệ:
Thay đổi là tốt, nhưng đừng luân chuyển quá nhiều đặc biệt khi bạn chưa đủ hiểu biết về hệ thống đó. Sáu tháng là thời gian tối thiểu nên ở lại và xem xét mức độ phù hợp giữa bản thân – chức vụ - môi trường – công ty. Đó không phải là thời gian quá dài nhưng đảm bảo được rằng bạn đã qua hai tháng thử việc, đã học hỏi đầy đủ; bốn tháng tiếp theo là thời điểm bạn chính thức trở thành một bánh xe dịch chuyển trong cấu trúc hoạt động cơ khí đó.
Bạn có khả năng tự thay đổi, cải tiến và nâng cấp bộ phận, hãy tự đánh giá xem bạn có thực sự phù hợp với hệ thống đó không bằng một vài những tiêu chí tự thân: sự thoải mái, sự đảm bảo, sự tiếp nhận và đồng thuận, cuối cùng là sự phát triển. Đừng chỉ nghĩ đến sự thay đổi chớp nhoáng bằng cách chọn lựa tạm bợ trước khi tìm được điểm đến lâu dài bởi bạn không thể đảm bảo rằng sự tạm bợ đó trong tương lai sẽ chấp dứt vào thời điểm nào và liệu nó có tiếp nối nhau hay không?
Xây dựng cho mình một nền tảng vững vàng trước bước chân vào sự thay đổi. Kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm là ba yếu tố song hành với nhau, quyết định đến khả năng bạn được nhận, mức lương, năng lực thực hiện công việc sau này. Mỗi công việc đều sẽ có tính chất khu biệt riêng mà khi lựa chọn bạn bắt buộc phải biết, hiểu rõ, nhưng bất kỳ công việc nào cũng đều được xây dựng từ ba yếu tố trên.
Một nhân viên quản lý tài liệu làm việc cho doanh nghiệp nước ngoài trước hết cần phải có kiến thức về tổ chức, các phòng ban, quy tắc luật lệ của công ty, một số chứng chỉ tiêu chuẩn hóa quốc tế - nền tảng hoạt động, quản lý chất lượng như ISO...; đến kỹ năng chuyên môn như sắp xếp, số hóa, đảm bảo quy trình tiếp nhận, soạn thảo, biên dịch, sửa đổi, phê chuẩn, phát hành và tiêu hủy một văn bản tài liệu.
Để có được sự thành thạo này đòi hỏi một quá trình dài gắn bó với tổ chức doanh nghiệp đó, tiếp nhận và học hỏi. Chỉ riêng việc dịch thuật, hiểu một thuật ngữ để giải thích một hiện tượng lỗi cũng khá phức tạp, chắc chắn sẽ cần đến một sự trao đổi trực tiếp. Không có việc gì dễ dàng, bởi vậy đừng vội vàng từ bỏ những gì bạn có dù cho nó còn tồn động nhiều khuyết điểm.
Khai phá bản thân và tiếp tục mơ ước. Ba tháng làm việc tại một công ty, tôi dừng lại và ở nhà một tháng không phải là vì chưa tìm được công việc mới. 24 tuổi, tôi không thể bảo mình không còn chút "nhựa sống" nào, không biết mình nên làm gì, nên tìm kiếm điều gì, nhưng nghỉ việc với tôi vẫn là quyết định đúng đắn. Công việc không phải ước mơ, nhưng nó bắt buộc phải gắn liền với đam mê, nghĩa vụ và trách nghiệm. Đam mê đúng thực tế nhất là bạn khai phá được bản thân ở môi trường làm việc đó, nếu như thiếu điều này rất khó để bạn có hòa được vào một nhịp với công việc mình đang đảm đương.
30, 40 tuổi, bạn có thể phải bận bịu và bị ràng buộc bởi nhiều thứ như gia đình, con cái nhưng điều đó không có nghĩa rằng bạn sẽ đứng im và tự biến mình thành cũ kỹ. Độ tuổi hay thế hệ chưa bao giờ là rào cản biến chúng ta trở thành thô cứng và lạc hậu. Điều quan trọng nằm ở chính bản thân mỗi người. Việc thay đổi hoặc chuyển dịch mang nhiều ý nghĩa vượt ra khỏi ranh giới, điều đó đồng nghĩa với việc bạn phải tiêu tốn nhiều sức lực, tiền bạc hoặc nghiêm túc hơn là thực hiện một cuộc cá cược mà trên 50% kết quả thường tệ hơn những gì bạn nghĩ.
Tiếp tục lựa chọn, nhưng phải nhớ rằng sự lựa chọn cũng có giới hạn. Giống như thời gian, đây có lẽ là bài học lớn nhất mà tôi đúc kết được. Sau khi tốt nghiệp đại học, việc chưa có kinh nghiệm có thể là một rào cản, nhưng không quá khó để bạn tìm được một công việc tốt nếu như năng lực ngoại ngữ hoặc các kỹ năng khác của bạn khá vững. Ngay từ khi còn ở trong giảng đường hãy cố tìm hiểu và xây dựng cho mình một nền tảng ổn định, 22-24 tuổi là khoảng thời gian thích hợp để bạn chuyển đổi, suy nghĩ và lựa chọn công việc hợp với mình, đúng hoặc trái chuyên ngành.
Tuy nhiên với những cử nhân chưa có nền tảng (nghĩa là những yếu tố nêu trước đó của bạn đều yếu) thì trong khoảng thời gian này bạn bắt buộc phải xây dựng cho mình một nền tảng thật vững. Hãy tự đặt ra cho mình ranh giới, 25 là tuổi cột mốc, cánh cổng hoặc bức tường tùy vào hoàn cảnh của bạn để quyết định ý nghĩa của nó. Bởi sự lựa chọn của bạn sẽ ngày càng ít đi cho đến 27, 28 tuổi không có bước đệm sự lựa chọn của bạn gần như bằng không.
Thời gian của chúng ta vẫn như vậy, nhưng dòng chảy của sự phát triển đang ngày càng nhanh hơn. 24 tuổi, tôi liên tục đổi công việc trong đó có những quyết định chớp nhoáng và cũng có những quyết định là cần thiết. Nếu các bạn cũng vậy, hãy tiếp tục tìm kiếm, nhưng đừng tìm kiếm sự hoàn hảo bởi không có hệ thống nào hoàn hảo cả. Bạn phải học cách chấp nhận nó và làm mới mình để phù hợp với sự lựa chọn. Nhưng hãy làm mới mình bằng cách khai phá bản thân, xây dựng cho mình một nền tảng thật vững chắc, dựa vào đó để đưa ra lựa chọn và quyết định cho tương lai.
- Lương tôi 20 triệu sau 11 năm cống hiến mù quáng
- Lương tôi chỉ 30 triệu đồng vì hơn 20 năm không dám nhảy việc
- Tôi nhảy việc lương 37 triệu, đồng nghiệp cống hiến mù quáng
- Tôi muốn nhảy việc dù lương tháng 55 triệu đồng
- Tôi bỏ việc, làm freelancer nhưng thu nhập chưa bằng một nửa
- Tôi 15 năm làm một chỗ thành công hơn người bạn nhảy việc 12 lần