Ông Trump cam kết không dùng vũ lực với Greenland

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm nay tới Davos, nơi đang diễn ra Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), và có bài phát biểu trước các đại biểu tham dự vào lúc 14h30 (20h30 giờ Hà Nội).

WEF năm nay diễn ra từ ngày 19 đến 23/1 tại Davos, Thụy Sĩ với chủ đề A Spirit of Dialogue (Tinh thần Đối thoại). Ban tổ chức WEF cho biết sự kiện năm nay sẽ có hơn 3.000 đại biểu từ hơn 130 nền kinh tế tham dự, gồm hơn 60 nguyên thủ quốc gia và quan chức chính phủ.

Bài phát biểu của ông Trump tại WEF gây chú ý, bởi Tổng thống Mỹ đề cập đến loạt vấn đề quan trọng, từ tình hình kinh tế Mỹ, mối quan hệ với châu Âu, nỗ lực mua lại Greenland, cho đến chiến sự Ukraine.

"Đối thoại không phải là một thứ xa xỉ trong giai đoạn bất ổn, mà là một nhu cầu cấp thiết", Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc điều hành WEF Borge Brende nói.

WEF năm nay bị phủ bóng bởi các động thái chính sách gần đây của Tổng thống Trump, trong đó có nỗ lực kiểm soát đảo Greenland của Đan Mạch. Ông chủ Nhà Trắng đưa ra những tuyên bố cứng rắn, không loại trừ phương án quân sự để đạt mục tiêu. Lãnh đạo Mỹ cuối tuần trước tuyên bố áp thuế 8 nước châu Âu từ tháng 2 và duy trì cho đến khi có một thỏa thuận toàn diện để Washington kiểm soát Greenland.

Theo chương trình của WEF, Tổng thống Trump dự kiến phát biểu tại phiên họp đặc biệt diễn ra lúc 14h30-15h15 ngày 21/1 (20h30-21h15 giờ Hà Nội). Đây sẽ là lần đầu tiên ông phát biểu trực tiếp ở Davos từ khi bắt đầu nhiệm kỳ hai.

 

 

Ông Trump đến Thụy Sĩ, chuẩn bị phát biểu tại WEF

Đoàn tháp tùng ông Trump tới Davos có Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff cùng một số quan chức khác. Sau khi phát biểu, ông Trump dự kiến gặp các lãnh đạo thế giới và doanh nghiệp tại sự kiện.

Các phái đoàn bắt đầu tập trung về khu vực hội trường chính tại trung tâm hội nghị ở Davos, chuẩn bị cho phiên họp có Tổng thống Trump tham dự. Hiện chưa rõ thời gian ông Trump phát biểu có thay đổi hay không.

Nguồn tin ngoại giao Đức cho biết cuộc gặp giữa Tổng thống Trump với Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã bị hủy vì ông Trump tới Davos chậm hơn kế hoạch.

Sau bài phát biểu giới thiệu của Larry Fink, CEO Black Rock, Tổng thống Trump tiến vào sân khấu trong tràng pháo tay lớn từ khán giả.

 

 

Ông Trump lên sân khấu WEF tại Davos

"Thật tuyệt vời khi được trở lại Davos tươi đẹp của Thụy Sĩ và phát biểu trước các lãnh đạo doanh nghiệp đáng kính, rất nhiều người bạn và một vài kẻ thù", Tổng Trump đùa khi bắt đầu bài phát biểu, giữa những tiếng cười vang lên trong hội trường.

Lần gần nhất ông tham dự trực tiếp sự kiện thường niên của WEF là năm 2020, trong nhiệm kỳ đầu tiên. Năm ngoái, ông cử phái đoàn đại diện đến Davos và phát biểu trực tuyến.

Tổng thống Mỹ đề cập đến kinh tế Mỹ trong năm đầu nhiệm kỳ của ông, tuyên bố "lạm phát đã bị đánh bại" và những biên giới từng "mở toang và nguy hiểm" của Mỹ nay đã được đóng lại. Ông tuyên bố đang tạo ra "sự chuyển đổi đáng chú ý nhất trong lịch sử Mỹ", đồng thời hứa hẹn mức tăng trưởng mà "chưa quốc gia nào từng chứng kiến".

Ngay từ đầu bài phát biểu, Tổng thống Trump nói châu Âu nên vận hành nền kinh tế theo cách giống Mỹ hơn, và "làm những gì chúng tôi đang làm". "Tôi yêu châu Âu và muốn thấy châu Âu phát triển tốt, nhưng hiện tại châu Âu đang đi sai hướng", ông cho biết.

Tổng thống Mỹ chỉ trích tình trạng chi tiêu công "ngày càng phình to" của các quốc gia châu Âu, cũng như các chính sách về di cư và thương mại. Theo ông, những chính sách này đã khiến một số khu vực ở châu Âu trở nên "không còn nhận ra nổi" so với trước đây.

"Chúng ta có thể tranh luận về điều này, nhưng thực ra thì không có gì để tranh luận cả. Bạn bè tôi trở về từ nhiều nơi khác nhau, tôi không muốn xúc phạm ai, và họ nói rằng: 'Tôi không còn nhận ra nơi đó nữa'", ông Trump nói. "Và đó không phải theo nghĩa tích cực, mà là theo một cách rất tiêu cực".

Tổng thống Trump nhắc đến chiến dịch của Mỹ đột kích vào Caracas để bắt Tổng thống Nicolas Maduro cùng phu nhân Cilia Flores, đưa hai người này về New York xét xử với các cáo buộc liên quan đến ma túy. Theo ông chủ Nhà Trắng, lãnh đạo lâm thời kế nhiệm Tổng thống Maduro đã "rất khôn ngoan" khi chấp nhận thỏa thuận với Mỹ.

Ông Trump cho biết Mỹ cùng Venezuela sẽ "chia nhau" 50 triệu thùng dầu và đưa các tập đoàn dầu khí lớn vào nước này. Kết quả là, theo ông, Venezuela sẽ "kiếm được nhiều tiền hơn so với thời gian rất dài trước đây".

"Venezuela sẽ làm ăn cực kỳ tốt", ông Trump nói. "Chúng tôi đánh giá cao toàn bộ sự hợp tác mà họ đã thể hiện. Ngay khi chiến dịch đột kích kết thúc, họ nói 'hãy đạt thỏa thuận'. Nhiều người khác cũng nên làm như vậy".

Tổng thống Trump đề cập đến Greenland, hòn đảo tự trị của Đan Mạch mà ông đang muốn Mỹ tiếp quản.

"Greenland là một vùng lãnh thổ rộng lớn, gần như hoàn toàn không có người sinh sống và chưa được khai thác, nằm ở một vị trí chiến lược then chốt giữa Mỹ, Nga và Trung Quốc, nhưng lại không được bảo vệ đầy đủ", ông Trump nói, thêm rằng tầm quan trọng của Greenland càng gia tăng khi các kim loại đất hiếm trở nên thiết yếu.

"Nhưng đó không phải là lý do chúng tôi cần Greenland. Chúng tôi cần hòn đảo vì chiến lược an ninh quốc gia và an ninh quốc tế", ông tiếp tục.

Tổng thống Trump cho biết ông dành cho người dân Greenland và Đan Mạch "sự tôn trọng rất lớn", nhưng mỗi đồng minh NATO đều có nghĩa vụ phải có khả năng tự bảo vệ lãnh thổ của mình. Ông lập luận rằng Mỹ là quốc gia duy nhất có đủ năng lực để bảo đảm an ninh cho Greenland và nhắc lại việc Đan Mạch từng thất thủ trước phát xít Đức trong Thế chiến II.

"Đan Mạch thất thủ trước Đức chỉ sau 6 giờ chiến đấu, và hoàn toàn không thể bảo vệ mình hay Greenland. Mỹ đã phải tham gia và chúng tôi đã làm vậy. Nếu không có Mỹ thì những người có mặt tại đây ngày nay có lẽ đã phải nói tiếng Đức hoặc tiếng Nhật", ông Trump nói.

Ông phàn nàn về quyết định của Mỹ cho phép Đan Mạch giành lại Greenland sau đó. "Lúc đó chúng tôi ngu ngốc làm sao", ông nói. "Nhưng chúng tôi đã làm vậy, đã trả lại Greenland cho họ. Nhưng giờ họ vô ơn thế nào cơ chứ?".

Trên thực tế, Mỹ chưa bao giờ sở hữu Greenland, vùng lãnh thổ đã thuộc về Vương quốc Đan Mạch trong nhiều thế kỷ, phù hợp với luật pháp quốc tế và được Mỹ công nhận.

Khi Mỹ xây dựng các căn cứ quân sự ở Greenland theo thỏa thuận an ninh thời chiến với Đan Mạch trong Thế chiến II, họ không giành quyền sở hữu thực sự với hòn đảo. Năm 1946, tổng thống Mỹ khi đó là Harry Truman đã bí mật đàm phán để mua Greenland, nhưng bị Đan Mạch từ chối.

"Chỉ có Mỹ mới có thể bảo vệ, phát triển, cải thiện mảnh đất này, khiến nó trở nên tốt đẹp cho châu Âu, an toàn cho châu Âu và toàn bộ chúng ta", ông Trump nói về Greenland.

"Đây là lý do tôi muốn đàm phán lập tức để một lần nữa thảo luận về việc Mỹ mua lại Greenland, như cách chúng tôi đã giành được nhiều vùng lãnh thổ khác trong lịch sử, cũng giống như nhiều quốc gia châu Âu ở đây", Tổng thống Mỹ nói.