Trả lời:

Virus viêm gan B có thể tồn tại và nhân lên ngoài gan như tinh hoàn, thận, buồng trứng và các mô sinh dục nam, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến chức năng sinh sản.

Sự hiện diện của virus trong các tế bào sinh dục có thể khiến tinh trùng bị tổn thương về cấu trúc DNA. Khi DNA tinh trùng bị phân mảnh hoặc bất thường, quá trình thụ tinh và phát triển phôi dễ gặp trục trặc trong giai đoạn đầu sau thụ tinh. Số lượng, khả năng tinh trùng chuyển động và có hình dạng bình thường cũng giảm so với nhóm không nhiễm virus.

Bên cạnh ảnh hưởng trực tiếp lên tinh trùng, viêm gan B mạn tính cũng có thể gây rối loạn nội tiết do chức năng gan suy giảm. Gan tham gia chuyển hóa nhiều hormone, bao gồm testosterone, hormone quan trọng đối với khả năng sinh tinh và nhu cầu tình dục. Khi gan hoạt động kém, testosterone có thể giảm dẫn đến mất cân bằng nội tiết, giảm ham muốn, rối loạn cương, ảnh hưởng đến khả năng thụ thai.

Ngoài ra, các triệu chứng như mệt mỏi kéo dài, suy nhược khi nhiễm viêm gan B cũng có thể làm giảm tần suất quan hệ và gây căng thẳng trong tâm lý.

Nam giới nhiễm viêm gan B vẫn có thể sinh con khỏe mạnh nếu kiểm soát bệnh tốt. Khi có kế hoạch mang thai, hai vợ chồng nên kiểm tra sức khỏe, đánh giá tải lượng virus của chồng và miễn dịch của vợ. Trước khi mang thai, vợ cần chủng ngừa vaccine viêm gan B, khám thai đầy đủ nhằm phát hiện sớm các bất thường. Trường hợp vợ bị lây nhiễm trước hoặc trong quá trình mang thai, cần bác sĩ chuyên khoa theo dõi sát, điều trị phù hợp. Nếu nồng độ virus ở mức ổn định, tiếp tục theo dõi thai kỳ. Ngược lại, thai phụ có thể cần dùng thêm thuốc kháng virus theo chỉ định, ngừa lây nhiễm sang trẻ.

Dù mẹ nhiễm bệnh hay không, trẻ vẫn cần tiêm vaccine viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh và các vaccine có thành phần viêm gan B trong hai năm đầu đời. Riêng trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm bệnh cần phòng ngừa tương tự và tiêm thêm huyết thanh kháng virus viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh.

Người chưa mắc viêm gan B có thể phòng ngừa viêm gan B bằng vaccine, cần xét nghiệm máu xem cơ thể đã có kháng thể hay chưa hoặc có đang nhiễm viêm gan B hay không. Hiện Việt Nam có ba loại vaccine gồm: Heberbiovac HB (Cu Ba) và Gene Hbvax (Việt Nam), Twinrix (Bỉ) phòng viêm gan A và B trong một mũi tiêm. Người lớn cần chủng ngừa ba mũi trong vòng 6 tháng, xét nghiệm viêm gan B trước khi nhắc lại.

BS Phan Nguyễn Trường Giang
(Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC)