Cơ thể cần sắt để tạo hemoglobin - một loại protein trong hồng cầu giúp vận chuyển oxy đi khắp cơ thể. Khi không có đủ hemoglobin, các mô và cơ sẽ không nhận đủ oxy để hoạt động hiệu quả. Nhu cầu sắt hằng ngày phụ thuộc vào độ tuổi, giới tính và chế độ ăn. Phụ nữ trưởng thành cần nhiều sắt hơn nam giới, đặc biệt trong thai kỳ (khoảng 27 mg/ngày), trong khi nam giới thường cần khoảng 8 mg/ngày.
Thịt đỏ, gia cầm, hải sản... cung cấp sắt heme - dạng sắt dễ hấp thu nhất, trong khi thực vật cung cấp sắt non-heme. Các nguồn giàu sắt gồm ngũ cốc bổ sung, hàu, gan bò, đậu, rau bina, thịt bò... Dưới đây là những triệu chứng phổ biến của thiếu sắt.
Mệt mỏi bất thường
Mệt mỏi là một trong những dấu hiệu thường gặp nhất của thiếu máu do thiếu sắt. Nguyên nhân là cơ thể không có đủ sắt để tạo hemoglobin - thành phần giúp vận chuyển oxy trong máu. Khi lượng hemoglobin giảm, các mô và cơ không nhận đủ oxy, khiến cơ thể thiếu năng lượng, tim phải hoạt động nhiều hơn, từ đó gây cảm giác kiệt sức.
Da nhợt nhạt hơn bình thường
Da nhợt nhạt, đặc biệt là vùng bên trong mí mắt dưới, có thể là dấu hiệu thiếu sắt. Hemoglobin tạo màu đỏ cho máu, nên khi thiếu sắt, máu kém đỏ hơn khiến da mất đi sắc hồng tự nhiên.
Một cách dễ dàng để kiểm tra là kéo mí mắt dưới xuống, nếu bên trong có màu hồng nhạt hoặc vàng thay vì đỏ tươi, có thể bạn đang thiếu sắt. Tuy nhiên, da nhợt nhạt cũng có thể do các vấn đề sức khỏe khác và cần xét nghiệm máu để xác nhận.
Khó thở
Khi hemoglobin thấp, lượng oxy trong cơ thể giảm, khiến cơ bắp không nhận đủ oxy để thực hiện các hoạt động hàng ngày như đi bộ. Để bù đắp, cơ thể sẽ thở nhanh hơn, gây cảm giác khó thở. Nếu bạn cảm thấy hụt hơi khi làm những việc vốn trước đây vẫn dễ dàng, nguyên nhân có thể liên quan đến thiếu sắt.
Đau đầu
Thiếu sắt có thể liên quan đến đau đầu, đặc biệt là ở phụ nữ. Một số nghiên cứu chỉ ra mối liên hệ giữa thiếu máu do thiếu sắt và chứng đau nửa đầu, có thể liên quan đến dopamine và estrogen. Đau đầu thường xuyên, tái diễn cũng có xu hướng liên quan đến thiếu sắt.
Tim đập nhanh, hồi hộp
Bạn có thể cảm nhận rõ nhịp tim hoặc thấy tim đập nhanh khi bị thiếu máu do thiếu sắt. Do thiếu oxy trong máu, tim phải làm việc nhiều hơn để vận chuyển oxy, dẫn đến tim đập nhanh, rối loạn nhịp hoặc đau ngực. Tình trạng này cũng có thể làm nặng thêm các bệnh tim mạch.
Tóc và da khô, hư tổn
Thiếu sắt có thể khiến da và tóc khô, dễ hư tổn. Cơ thể thiếu dưỡng chất và máu nuôi khiến tóc yếu, dễ rụng. Rụng tóc nhiều cũng có thể là dấu hiệu thiếu sắt.
Lưỡi, miệng sưng đau
Thiếu sắt có thể gây ra nhiều thay đổi trong khoang miệng như lưỡi sưng, viêm, nhạt màu hoặc trơn bất thường. Người bệnh cũng có cảm giác bỏng rát ở lưỡi, khô miệng, nứt đỏ ở khóe môi và loét miệng.
Hội chứng chân không yên
Thiếu sắt có thể gây hội chứng chân không yên, khiến bạn có cảm giác khó chịu và muốn cử động chân khi nghỉ ngơi. Tình trạng này thường nặng hơn vào ban đêm, gây ảnh hưởng đến giấc ngủ.
Bảo Bảo (Theo Healthline)