Số lượng thương hiệu Trung Quốc áp đảo thị trường ôtô Việt

Có khoảng 14 thương hiệu ôtô Trung Quốc hiện diện tại Việt Nam, nhiều nhất thị trường, tuy vậy doanh số còn khiêm tốn.

Làn sóng xe Trung Quốc đổ bộ thị trường Việt trong khoảng 3 năm gần đây và vẫn đang tiếp tục. Sự xuất hiện của các thương hiệu mới từ nước này góp phần làm thay đổi cán cân cạnh tranh ở nhiều phân khúc, đồng thời đem đến cho khách Việt số lượng tùy chọn ôtô đa dạng.

Lượng thương hiệu áp đảo

Tính đến tháng 9, số lượng thương hiệu xe phổ thông tại Việt Nam là 31. Trong đó, số hãng Trung Quốc chiếm gần phân nửa (14 thương hiệu), nhiều nhất thị trường. Con số này gần gấp đôi các hãng Nhật và áp đảo các đối thủ như Mỹ, Hàn, Pháp, Đức, Việt.

Nhóm xe Trung Quốc nhìn chung chia làm hai phân cấp về cách định giá. Những Wuling, Omoda, Jaecoo, Geely, Dongfeng, MG, Haval, Bestune phân phối những mẫu xe có giá bán thấp hơn nhiều so với các đối thủ Nhật, Hàn, Mỹ cùng phân khúc. Ngoài giá, trang bị phong phú cũng là điểm mạnh của xe các thương hiệu này.

BYD, Lynk & Co tập trung vào công nghệ và các tính năng thông minh. Giá bán phần lớn sản phẩm của hai thương hiệu này cao hơn nhóm xe đồng hương kể trên và tiệm cận, thậm chí ngang bằng các đối thủ của nước khác.

Từ chỗ chỉ lác đác vài sản phẩm, cho đến nay, xe Trung Quốc nói chung đã có mặt ở hầu hết các phân khúc trọng điểm của thị trường, đặc biệt là xe gầm cao từ cỡ nhỏ đến cỡ trung. Wuling, Bestune, MG bán những mẫu xe có giá thuộc hàng thấp nhất thị trường. Đơn cử như Bestune Xiaoma, giá 199 triệu đồng, Wuling Macaron giá 269 triệu đồng. Trong khi những mẫu sedan, SUV cỡ D của BYD, Lynk & Co giá tiền tỷ, góp phần xóa bỏ nếp nghĩ theo lối mòn số đông, rằng "xe Trung Quốc chỉ có giá rẻ".

Với riêng chiến lược định giá sản phẩm thấp hơn đối thủ, các chuyên gia bán hàng cho rằng mục đích của các hãng Trung Quốc là nhằm khỏa lấp nhận diện thương hiệu chưa mạnh, phù hợp với mác "người chơi mới". Đồng thời, ở giai đoạn đầu kinh doanh, giá cạnh tranh giúp ích nhiều cho mục tiêu mở rộng thị phần.

Sự xuất hiện của hàng loạt thương hiệu Trung Quốc cũng đồng nghĩa thị trường có thêm sản phẩm cho người dùng cân nhắc. "Ban đầu nhắm đến BMW X3 (đời cũ), nhưng sau khi xem xét lại các lựa chọn, với tầm giá khoảng dưới 2 tỷ đồng, tôi thấy chiếc Lynk & Co 08 phù hợp với mục đích sử dụng gia đình", anh Tấn Toàn (TP HCM), cho biết.

Theo Toàn, anh thích X3 vì kiểu dáng thể thao, thương hiệu Đức và lái hay, nhưng hàng ghế sau không quá thoải mái cho vợ, con, trang bị không nhiều. Để hài hòa nhu cầu cho mọi người, anh quyết định chọn mẫu xe Trung Quốc với chi phí sở hữu thấp hơn nhưng đầy ắp trang bị. Trước khi định "lên đời" bằng mẫu xe Đức, anh Toàn đã dùng một mẫu xe Trung Quốc trong nhiều năm.

Với lượng thương hiệu nhiều nhất thị trường, xe Trung Quốc cũng dẫn đầu về số xe mới hoặc nâng cấp ra mắt tại Việt Nam trong hơn nửa năm qua. Tính đến tháng 9, trong gần 40 ôtô mới ra mắt khách Việt, có khoảng 13 mẫu xe từ các hãng Trung Quốc, chiếm hơn 30%. Trong số này, Geely giới thiệu nhiều sản phẩm mới nhất với 4, Lynk & Co - 3, Wuling - 2, Omoda, Jaecoo, BYD, GAC đều một.

Doanh số khiêm tốn

Các hãng xe Trung Quốc không công bố số liệu bán hàng tại Việt Nam. Còn theo dữ liệu do VnExpress thu thập được, lượng xe mới đăng ký lần đầu và cũ đăng ký lại (gọi tắt là doanh số) của các hãng nước này còn khiêm tốn so với đối thủ.

Nửa đầu 2026, doanh số các hãng Trung Quốc nói chung đạt khoảng 9.539 xe, tăng gần 21% so với cùng kỳ 2025. Nếu nhập số liệu này vào lượng bán của toàn ngành (328.818 xe), bức tranh thị phần các hãng như sau:

Theo biểu đồ trên, dù số lượng thương hiệu nhiều nhất nhưng thị phần của xe Trung Quốc thấp nhất, chiếm chưa đến 3% toàn ngành. Xe Mỹ với đại diện duy nhất là Ford (Jeep và Ram không công bố số liệu bán hàng) cũng có lượng bán nhỉnh hơn hàng chục thương hiệu Trung Quốc cộng lại.

Ăn khách nhất trong nhóm xe Trung Quốc ở nửa đầu 2026 là BYD với doanh số khoảng 2.780 xe. Sealion 6 và M6 là các mẫu xe chủ lực doanh số cho BYD. Trong tháng 10, hãng sẽ ra mắt thêm Sealion 5, chiếc crossover cỡ C cũng sử dụng công nghệ plug-in hybrid DM-i với mức giá 6xx-7xx triệu cho hai phiên bản.

BYD vào muộn nhưng vượt MG (2.180 xe). MG vốn là thương hiệu Anh nhưng nguồn lực phát triển, công nghệ, nhà máy sản xuất, doanh số hầu hết tại Trung Quốc khiến chất Anh không còn nhiều.

Với góc nhìn của một nhà quản lý cấp cao từng kinh qua nhiều thương hiệu ôtô, ông Hoàng Chí Trung, cho rằng với định kiến về chất lượng xe tồn tại trong thời gian dài và mức độ cạnh tranh của thị trường hiện nay, khó đòi hỏi doanh số cao từ các hãng xe Trung Quốc khi chỉ mới vào Việt Nam chừng 2-3 năm.

"Để người dùng chấp nhận, xe Trung Quốc cần thời gian", ông Chí Trung, người hiện là giám đốc công ty phân phối Li Auto, Forthing, hai hãng Trung Quốc sắp vào Việt Nam cuối 2026, đầu 2027, nhận định. "Với chiến lược kinh doanh bài bản hơn, sản phẩm được đầu tư về thiết kế, công nghệ, tôi nghĩ trong vòng 5 năm tới, doanh số nhóm xe Trung Quốc có thể vượt nhóm xe Hàn (Hyundai, Kia) nhờ lợi thế về số lượng thương hiệu và mẫu mã".

Khác với lần đầu xâm nhập cách đây hơn 10 năm, các hãng Trung Quốc thận trọng và cũng tham vọng hơn ở lần thứ hai tiếp cận thị trường Việt. Nhiều thương hiệu bắt tay với nhà phân phối trong hoặc ngoài nước có tiềm lực tài chính hoặc kinh nghiệm lắp ráp, kinh doanh ôtô. Ví dụ liên doanh của Chery (sở hữu Omoda, Jaecoo) với Geleximco, Geely với Tasco, GAC với Tanchong, Wuling với TMT...

Một số hãng như MG, BYD còn trực tiếp thành lập công ty phân phối xe ở thị trường Việt. Riêng hoạt động của các hãng như Haima, phân phối bởi Carvivu, Haval, Tank, Wey (thuộc GWM) phân phối bởi Thành An, Bestune phân phối bởi Thái Hưng, chưa nổi bật.

Trong phần còn lại của 2026 và sang đầu 2027, làn sóng xe Trung Quốc dự kiến tiếp tục đổ bộ thị trường Việt. Những cái tên mới bao gồm Forthing, Li Auto, Changan, iCaur, DFSK, Deepal, Zeerk.

Thành Nhạn