Hồi tháng 1, vợ chồng Ruby và Nathaniel Jumper sống ở Mercedes, bang Texas, bắt đầu tiết kiệm tiền để có thể đến bang Tennessee tìm cơ hội việc làm tốt hơn và ngôi nhà rộng hơn. Nhưng hóa đơn, giá cả thực phẩm bất ngờ tăng cao đã khiến kế hoạch của họ ngày càng xa vời.
"Thật sự rất khó khăn", Ruby nói. Hai vợ chồng đang theo dõi sát sao một ý tưởng đang được thảo luận ở Washington: khoản hoàn thuế 2.000 USD cho người dân vào năm sau.
Tổng thống Mỹ Donald Trump những tháng gần đây nhiều lần đề cập đến ý tưởng chia cho mỗi người Mỹ 2.000 USD tiền lời thu được từ chính sách áp thuế đối ứng trên toàn cầu.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ký sắc lệnh tại Nhà Trắng ngày 31/7. Ảnh: Reuters
Ý tưởng "cổ tức thuế quan" chưa được cụ thể hóa thành kế hoạch chi tiết, nhưng nhiều nghiên cứu độc lập nhận định số tiền thu được từ chính sách thuế quan của Mỹ không đủ để tài trợ cho các khoản hoàn thuế trên diện rộng.
Tổ chức Tax Foundation phi đảng phái ước tính các khoản hoàn thuế sẽ tiêu tốn của chính phủ Mỹ từ 279,8 tỷ USD đến 606,8 tỷ USD, tùy nhóm đối tượng nhận, cao hơn nhiều so với 158,4 tỷ USD mà chính sách thuế quan dự kiến mang lại trong năm 2025.
Các chuyên gia kinh tế cũng bày tỏ lo ngại các khoản hoàn thuế có thể góp phần làm tăng lạm phát, giống như các khoản hỗ trợ thời Covid-19 từng gây ra. Ý tưởng này cũng không nhận được những phản hồi nhiệt tình tại quốc hội, ngay cả từ một số đảng viên Cộng hòa.
"Tôi nghĩ ý tưởng này cần được làm rõ hơn", nghị sĩ Cộng hòa Ryan Zinke tại bang Montana nói với Politico. "Chúng ta đang nợ 36-37 nghìn tỷ USD. Với tôi thì chiếc xe buýt này đã kín chỗ. Nếu muốn thêm thứ này thì phải bớt thứ khác".
Nhiều người Mỹ cho rằng khoản tiền này nếu đến tay họ cũng không có nhiều ý nghĩa, nhất là khi hoạt động mua quà trong dịp lễ Tạ ơn, Giáng sinh, năm mới khiến họ càng nhận thức rõ đồng tiền không còn giá trị như trước.
"Mọi năm, chúng tôi mua tới 3-4 món quà cho các con vào mùa lễ cuối năm. Năm nay thì mỗi đứa chỉ có một món", vợ chồng Jumper cho biết.
"Giá cả đắt khủng khiếp. Mọi thứ thật quá sức tưởng tượng", Andrei Thies ở Milwaukee nói, kể rằng cô năm nay cũng mua ít quà Giáng sinh cho gia đình hơn bình thường.
Tại trung tâm thành phố New Orleans, Shawnell và Chris Thiel rời khỏi trung tâm mua sắm Riverwalk Outlets với vài món đồ lẻ, trong đó có bánh rán cho các con. Hai vợ chồng than phiền giá cả mọi thứ đều tăng.
"Những món đồ chơi nhỏ nhất năm ngoái có giá 10 USD, nhưng hiện đã tăng gấp đôi", Chris, 46 tuổi, nói. "Chúng tôi sẽ phải mua ít hơn. Tình hình không khả quan lắm".
Các cuộc thăm dò gần đây cho thấy phần lớn người Mỹ trưởng thành dự định chi tiêu ít hơn trong mùa lễ cuối năm so với năm ngoái do hàng hóa tăng giá.
Shawnell và Chris Thiel cùng ba con tại trung tâm thương mại ở New Orleans, Mỹ. Ảnh: USA Today
Các nhà phân tích và nhà bán lẻ nhận thức được điều này và đang kỳ vọng vào nhóm khách hàng thu nhập cao để thúc đẩy doanh số mùa lễ.
"Người mua sắm có thu nhập cao nhiều khả năng chiếm tỷ trọng vượt trội trong doanh số cuối năm, góp phần lớn mức tăng trưởng so với năm 2024", Jennifer Timmerman, chuyên gia cấp cao tại Wells Fargo Investment Institute, nhận định.
Theo bà Timmerman, những người mua sắm thu nhập thấp hơn sẽ săn khuyến mãi và dựa vào hình thức mua trước, trả sau để xoay xở qua mùa lễ.
Thiel đã hay tin về kế hoạch hoàn thuế 2.000 USD của ông Trump, nói đây có thể là khoản hỗ trợ hữu ích, song không thể tạo ra nhiều thay đổi cho cuộc sống gia đình.
"Dù có nhận được bao nhiêu tiền đi nữa, các hóa đơn cũng tăng tương ứng. Đó là khoản tiền lớn, nhưng rồi cũng đội nón ra đi như cách nó đến", hai vợ chồng nói.
Tại Milwaukee, Laura Creswell cũng không quá hy vọng sẽ nhận được các khoản hoàn thuế. Nhưng nếu được nhận, cô dự định dùng số tiền này để lập một quỹ dự phòng.
"Tiền tiết kiệm của tôi gần như cạn. Có một chút đệm tài chính thì dễ thở hơn", cô nói. "Rất nhiều thứ, thực phẩm, thịt, trứng, mọi thứ đều đắt đỏ hơn nhiều. Tôi cố gắng tiết kiệm suốt năm, nhưng chả để lại được bao nhiêu".
"Mọi thứ đắt đỏ hơn. Tôi chắc chắn sẽ hoan nghênh khoản 2.000 USD, nhưng đây cũng chỉ là vòng luẩn quẩn, đưa ta về điểm ban đầu", Ryan McDonald, sống tại New Jersey, nói. "Ước gì ông Trump không áp thuế nhập khẩu ngay từ đầu".
Đức Trung (Theo USA Today, Yahoo News, AP)