Bộ Ngoại giao Mỹ đã chỉ đạo các viên chức lãnh sự từ chối cấp thị thực định cư cho công dân 75 quốc gia từ ngày 21/1, trong thời gian bộ này đánh giá lại quy trình sàng lọc và thẩm tra hồ sơ xin visa, theo bản ghi nhớ mà Fox News được xem. Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt sau đó xác nhận thông tin trên X, đính kèm liên kết dẫn đến bài báo của Fox News.
Visa định cư cho phép công dân nước khác nhập cảnh vào Mỹ để sống và làm việc lâu dài, được cấp theo các diện như bảo lãnh gia đình, kết hôn hay thị thực dựa trên việc làm cho lao động có kỹ năng, chuyên gia hoặc nhà đầu tư.
Trong số các quốc gia bị ảnh hưởng có Somalia, Nga, Afghanistan, Brazil, Iran, Iraq, Ai Cập, Nigeria, Thái Lan, Yemen. Lệnh dừng xử lý visa định cư với công dân các nước trên sẽ tiếp tục có hiệu lực cho đến khi Bộ Ngoại giao Mỹ hoàn tất đánh giá về quá trình xét duyệt thị thực.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Tommy Piggott cho biết việc dừng cấp thị thực này nhằm "ngăn những công dân nước ngoài có nguy cơ phụ thuộc vào phúc lợi xã hội được nhập cảnh vào Mỹ".
Hành khách tại sân bay quốc tế Miami ở bang Florida, Mỹ hồi tháng 8/2025. Ảnh: Reuters
Hãng thông tấn AP cho biết lệnh này sẽ không áp dụng với visa không định cư, hoặc visa du lịch, công tác ngắn hạn, vốn chiếm phần lớn trong số đơn xin thị thực vào Mỹ. Nhu cầu xin visa không định cư nhiều khả năng sẽ tăng cao trong thời gian tới, khi Mỹ sắp đồng tổ chức World Cup 2026 và Thế vận hội 2028.
Tuy nhiên, AP cho hay một thông báo khác cũng đã được Bộ Ngoại giao Mỹ gửi tới các đại sứ quán, lãnh sự quán, yêu cầu rà soát kỹ lưỡng những đương đơn xin visa không định cư để xác định xem họ có khả năng tìm kiếm các khoản phúc lợi xã hội ở Mỹ hay không.
Vào tháng 11/2025, Bộ Ngoại giao Mỹ gửi công điện tới các cơ quan đại diện ngoại giao trên toàn cầu, yêu cầu viên chức lãnh sự áp dụng những quy định sàng lọc mới mang tính toàn diện theo điều khoản "gánh nặng xã hội" của luật nhập cư.
Theo đó, viên chức lãnh sự phải từ chối cấp thị thực đối với những đương đơn bị đánh giá có khả năng phụ thuộc vào chương trình phúc lợi của Mỹ. Việc đánh giá dựa trên nhiều yếu tố, gồm tình trạng sức khỏe, độ tuổi, khả năng sử dụng tiếng Anh, năng lực tài chính và thậm chí cả nguy cơ cần chăm sóc y tế dài hạn.
Những người cao tuổi hoặc thừa cân có thể bị từ chối visa, cũng như các trường hợp từng nhận trợ cấp tiền mặt của chính phủ hoặc từng bị đưa vào cơ sở chăm sóc tập trung trong quá khứ.
"Bộ Ngoại giao sẽ sử dụng thẩm quyền lâu nay của mình để xác định những người nhập cư có khả năng trở thành gánh nặng xã hội đối với Mỹ và lợi dụng sự hào phóng của người dân Mỹ", Piggott nói.
Danh sách 75 quốc gia bị ảnh hưởng
Điều khoản gánh nặng xã hội đã tồn tại trong luật nhập cư của Mỹ suốt nhiều thập kỷ, nhưng mức độ thực thi thay đổi theo từng chính quyền. Theo quy định mới, các trường hợp được miễn trừ trong thời gian tạm dừng cấp visa sẽ "rất hạn chế" và chỉ được xem xét sau khi đương đơn vượt qua các tiêu chí đánh giá về nguy cơ trở thành gánh nặng xã hội với Mỹ.
Somalia hiện là một trong những quốc gia bị Mỹ giám sát chặt chẽ sau vụ bê bối gian lận quy mô lớn tại bang Minnesota, nơi các công tố viên phát hiện tình trạng lạm dụng nghiêm trọng chương trình phúc lợi do người nộp thuế tài trợ. Nhiều người liên quan đến chương trình gian lận phúc lợi này là công dân Somalia hoặc người Mỹ gốc Somalia.
Thanh Tâm (Theo Fox News)