Triển lãm với chủ đề Mây trên áo dài diễn ra tại một quán cà phê trên phố Hai Bà Trưng, giới thiệu 10 bộ trang phục Việt Nam từ thời Lê Trung Hưng (1533-1789), Tây Sơn (1778-1802) và triều Nguyễn (1802-1945), bao gồm trang phục của vua, chúa, quan lại và thường dân.
Dương Hưng Thịnh, 22 tuổi, đại diện ban tổ chức cho biết, sự kiện do nhóm hơn 10 bạn trẻ (người lớn tuổi nhất là 25 tuổi) tổ chức nhằm quảng bá vẻ đẹp của trang phục truyền thống. Thịnh cho biết, nhóm đã dựa vào nhiều nguồn tư liệu từ thời Lê Trung Hưng, thời Nguyễn như tranh ảnh, sử liệu để mô phỏng trang phục. "Các thiết kế chỉ mang tính tương đối, giúp mọi người hiểu thêm về cổ phục người Việt", Thịnh nói.
Triển lãm với chủ đề Mây trên áo dài diễn ra tại một quán cà phê trên phố Hai Bà Trưng, giới thiệu 10 bộ trang phục Việt Nam từ thời Lê Trung Hưng (1533-1789), Tây Sơn (1778-1802) và triều Nguyễn (1802-1945), bao gồm trang phục của vua, chúa, quan lại và thường dân.
Dương Hưng Thịnh, 22 tuổi, đại diện ban tổ chức cho biết, sự kiện do nhóm hơn 10 bạn trẻ (người lớn tuổi nhất là 25 tuổi) tổ chức nhằm quảng bá vẻ đẹp của trang phục truyền thống. Thịnh cho biết, nhóm đã dựa vào nhiều nguồn tư liệu từ thời Lê Trung Hưng, thời Nguyễn như tranh ảnh, sử liệu để mô phỏng trang phục. "Các thiết kế chỉ mang tính tương đối, giúp mọi người hiểu thêm về cổ phục người Việt", Thịnh nói.
Nổi bật nhất là long bào và đôi hia của vua thời Lê Trung Hưng. Đây là trang phục vua mặc trong sinh hoạt thường ngày, không dùng trong các nghi lễ cung đình trang trọng.
Bộ triều phục trưng bày dựa trên những hiện vật khai quật được trong lăng mộ vua Lê Dụ Tông (trị vì 1705-1729) vào năm 1958. Đây là tư liệu có giá trị giúp tái hiện chính xác diện mạo trang phục của hoàng gia trong thời kỳ này.
Long bào mô phỏng được làm bằng vải tafta để dễ in và tô màu. Áo của vua họa tiết một con rồng lớn chính diện và những con rồng nhỏ hơn trên vai, cùng với các biểu tượng của mây, lửa và sóng nước. Rồng năm móng tượng trưng cho quyền lực tối cao của hoàng đế.
Nổi bật nhất là long bào và đôi hia của vua thời Lê Trung Hưng. Đây là trang phục vua mặc trong sinh hoạt thường ngày, không dùng trong các nghi lễ cung đình trang trọng.
Bộ triều phục trưng bày dựa trên những hiện vật khai quật được trong lăng mộ vua Lê Dụ Tông (trị vì 1705-1729) vào năm 1958. Đây là tư liệu có giá trị giúp tái hiện chính xác diện mạo trang phục của hoàng gia trong thời kỳ này.
Long bào mô phỏng được làm bằng vải tafta để dễ in và tô màu. Áo của vua họa tiết một con rồng lớn chính diện và những con rồng nhỏ hơn trên vai, cùng với các biểu tượng của mây, lửa và sóng nước. Rồng năm móng tượng trưng cho quyền lực tối cao của hoàng đế.
Bên cạnh đó là bộ triều phục của chúa Trịnh được trưng bày. Vào thời Lê Trung Hưng, vua Lê vẫn giữ ngôi vị Thiên tử nhưng quyền lực thực sự nằm trong tay chúa Trịnh. Điều này không chỉ thể hiện ở cơ cấu chính trị mà còn ở chế độ trang phục.
Triều phục chúa Trịnh có màu tím, được thiết kế theo họa tiết Long Vân Đại Hội , với hai con rồng lớn ở ngực và lưng, hai con rồng nhỏ hơn ở vai. Phía sau áo có hai cánh lớn, gọi là cánh Phụ Hầu, được may ở hai bên, tạo nên vẻ uy nghi và oai nghiêm. Các họa tiết trên áo của chúa Trịnh được thiết kế tinh xảo để khẳng định địa vị ngang hàng với vua Lê.
Bên cạnh đó là bộ triều phục của chúa Trịnh được trưng bày. Vào thời Lê Trung Hưng, vua Lê vẫn giữ ngôi vị Thiên tử nhưng quyền lực thực sự nằm trong tay chúa Trịnh. Điều này không chỉ thể hiện ở cơ cấu chính trị mà còn ở chế độ trang phục.
Triều phục chúa Trịnh có màu tím, được thiết kế theo họa tiết Long Vân Đại Hội , với hai con rồng lớn ở ngực và lưng, hai con rồng nhỏ hơn ở vai. Phía sau áo có hai cánh lớn, gọi là cánh Phụ Hầu, được may ở hai bên, tạo nên vẻ uy nghi và oai nghiêm. Các họa tiết trên áo của chúa Trịnh được thiết kế tinh xảo để khẳng định địa vị ngang hàng với vua Lê.
Triều phục của chúa Trịnh còn có Xung Thiên - một loại mũ thường thấy trong thời phong kiến. Mũ được thiết kế với phần trán thấp, dần dần nhô lên ở phía sau, kèm theo hai cánh vươn lên trời, có nghĩa là vươn cao và khẳng định vị thế của mình như tên Xung Thiên.
Trong Lịch Triều Hiến Chương Loại Chí , Phan Huy Chú ghi lại trang phục của các vua Lê, chúa Trịnh trong các buổi lễ lớn: "Từ thời Trung Hưng trở đi, trong các buổi lễ lớn như lễ đăng quang, lễ đăng quang, ban chiếu, vua đội mũ Xung Thiên, áo vàng, thắt lưng ngọc. Chúa trong các buổi lễ lớn như lễ Giao, lễ đăng quang, mặc áo tím, mũ Xung Thiên, thắt lưng ngọc".
Những ghi chép này cho thấy, trong các buổi lễ quan trọng, cả vua Lê và chúa Trịnh đều đội mũ Xung Thiên và thắt lưng ngọc, chỉ khác nhau ở màu sắc của áo.
Triều phục của chúa Trịnh còn có Xung Thiên - một loại mũ thường thấy trong thời phong kiến. Mũ được thiết kế với phần trán thấp, dần dần nhô lên ở phía sau, kèm theo hai cánh vươn lên trời, có nghĩa là vươn cao và khẳng định vị thế của mình như tên Xung Thiên.
Trong Lịch Triều Hiến Chương Loại Chí , Phan Huy Chú ghi lại trang phục của các vua Lê, chúa Trịnh trong các buổi lễ lớn: "Từ thời Trung Hưng trở đi, trong các buổi lễ lớn như lễ đăng quang, lễ đăng quang, ban chiếu, vua đội mũ Xung Thiên, áo vàng, thắt lưng ngọc. Chúa trong các buổi lễ lớn như lễ Giao, lễ đăng quang, mặc áo tím, mũ Xung Thiên, thắt lưng ngọc".
Những ghi chép này cho thấy, trong các buổi lễ quan trọng, cả vua Lê và chúa Trịnh đều đội mũ Xung Thiên và thắt lưng ngọc, chỉ khác nhau ở màu sắc của áo.
Dương Hưng Thịnh (trái) bên cạnh bộ đồ của quận chúa thời Lê Trung Hưng. Trang phục được làm bằng vải tafta, áo đỏ thêu họa tiết rồng bốn móng có hiệu ứng kim tuyến, kết hợp với yếm truyền thống.
Một tư liệu có giá trị về trang phục của phụ nữ quyền quý thời kỳ này là bộ trang phục khai quật được tại ngôi mộ cổ Hoàng Đức (Thanh Hóa) vào năm 1957-1958. Chủ nhân của ngôi mộ là con gái của một người có thế lực ở Đàng Ngoài. Dựa trên các tư liệu hiện có khai quật ở mộ cổ, nhóm nghiên cứu đã phỏng dựng lại này thành trang phục của quận chúa.
Dương Hưng Thịnh (trái) bên cạnh bộ đồ của quận chúa thời Lê Trung Hưng. Trang phục được làm bằng vải tafta, áo đỏ thêu họa tiết rồng bốn móng có hiệu ứng kim tuyến, kết hợp với yếm truyền thống.
Một tư liệu có giá trị về trang phục của phụ nữ quyền quý thời kỳ này là bộ trang phục khai quật được tại ngôi mộ cổ Hoàng Đức (Thanh Hóa) vào năm 1957-1958. Chủ nhân của ngôi mộ là con gái của một người có thế lực ở Đàng Ngoài. Dựa trên các tư liệu hiện có khai quật ở mộ cổ, nhóm nghiên cứu đã phỏng dựng lại này thành trang phục của quận chúa.
Bào phục và mũ của quan lại thời Lê Trung Hưng. Bộ đồ có đỏ cổ tròn, tay rộng, dài đến giữa bắp chân.
Trên cổ áo có một chiếc mũ cánh chuồn (còn gọi là mũ ô sa), vì có hai cánh dài xòe ra phía sau. Nguồn gốc mũ ô sa có từ thời nhà Đường, được nhà Minh phát triển thành biểu tượng của quyền lực và sau đó được truyền sang Đại Việt. Tuy nhiên, người Việt đã cải tiến loại mũ này để phù hợp với văn hóa địa phương của họ.
Bào phục và mũ của quan lại thời Lê Trung Hưng. Bộ đồ có đỏ cổ tròn, tay rộng, dài đến giữa bắp chân.
Trên cổ áo có một chiếc mũ cánh chuồn (còn gọi là mũ ô sa), vì có hai cánh dài xòe ra phía sau. Nguồn gốc mũ ô sa có từ thời nhà Đường, được nhà Minh phát triển thành biểu tượng của quyền lực và sau đó được truyền sang Đại Việt. Tuy nhiên, người Việt đã cải tiến loại mũ này để phù hợp với văn hóa địa phương của họ.
Trang phục nhiều lớp của vợ một vị quan thời Hậu Lê. Ban tổ chức cho biết trang phục này lấy cảm hứng từ bức tranh Minh Nhẫn Phu Nhân (hình bên dưới).
Bà Minh Nhẫn tên thật là Bùi Thị Giác (1738-1805), quê ở Thái Bình. Năm 1804 bức chân dung của bà đã được vẽ, hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.
Trang phục nhiều lớp của vợ một vị quan thời Hậu Lê. Ban tổ chức cho biết trang phục này lấy cảm hứng từ bức tranh Minh Nhẫn Phu Nhân (hình bên dưới).
Bà Minh Nhẫn tên thật là Bùi Thị Giác (1738-1805), quê ở Thái Bình. Năm 1804 bức chân dung của bà đã được vẽ, hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.
Một phòng khác trưng bày trang phục và đồ trang sức thời nhà Nguyễn. Điểm nhấn là bộ áo ngũ thân. Trên bàn có nhiều loại trang sức như vòng tay, trâm cài, hoa tai, vàng, mũ của phụ nữ thời Nguyễn.
Áo ngũ thân là trang phục truyền thống của triều Nguyễn, phổ biến trong tầng lớp quý tộc, quan lại, trí thức và thường dân. Áo gồm bốn thân trước, sau và một thân trong. Áo có cổ đứng, tay dài, một số loại mặc trong lễ nghi thì sẽ rộng hơn.
Một phòng khác trưng bày trang phục và đồ trang sức thời nhà Nguyễn. Điểm nhấn là bộ áo ngũ thân. Trên bàn có nhiều loại trang sức như vòng tay, trâm cài, hoa tai, vàng, mũ của phụ nữ thời Nguyễn.
Áo ngũ thân là trang phục truyền thống của triều Nguyễn, phổ biến trong tầng lớp quý tộc, quan lại, trí thức và thường dân. Áo gồm bốn thân trước, sau và một thân trong. Áo có cổ đứng, tay dài, một số loại mặc trong lễ nghi thì sẽ rộng hơn.
Chiếc áo ngũ thân làm từ vải đũi được trưng bày. Áo dùng trong các buổi lễ nên có tay áo rộng, trang trí thêm dây chuyền bác và kim khánh.
Chiếc áo ngũ thân làm từ vải đũi được trưng bày. Áo dùng trong các buổi lễ nên có tay áo rộng, trang trí thêm dây chuyền bác và kim khánh.
Khâu Cao Nhật Phúc, 22 tuổi, giới thiệu trang phục Nghệ Thường Vũ Y do anh tái hiện. Đây là đồ mà các vũ công nam thời nhà Nguyễn mặc khi biểu diễn các điệu múa cung đình hoặc các nghi lễ quan trọng của hoàng gia. Trên đầu vũ công đội một chiếc vương miện có đỉnh hình hoa sen vàng.
Phúc cho biết, bộ trang phục này là thành quả của ba năm nghiên cứu và phát triển. Trong quá trình đó, tác giả đã tham khảo hơn 20 tài liệu, nghiên cứu 800 bức ảnh đen trắng và trải qua nhiều lần thất bại để hoàn thành. Từng chi tiết trên chiếc áo cũng được thêu và may thủ công.
"Tôi muốn tái hiện lại trang phục ca hát cổ xưa này một cách chính xác và sống động nhất có thể, qua đó tái hiện lại một phần văn hóa cung đình xưa", Phúc chia sẻ.
Khâu Cao Nhật Phúc, 22 tuổi, giới thiệu trang phục Nghệ Thường Vũ Y do anh tái hiện. Đây là đồ mà các vũ công nam thời nhà Nguyễn mặc khi biểu diễn các điệu múa cung đình hoặc các nghi lễ quan trọng của hoàng gia. Trên đầu vũ công đội một chiếc vương miện có đỉnh hình hoa sen vàng.
Phúc cho biết, bộ trang phục này là thành quả của ba năm nghiên cứu và phát triển. Trong quá trình đó, tác giả đã tham khảo hơn 20 tài liệu, nghiên cứu 800 bức ảnh đen trắng và trải qua nhiều lần thất bại để hoàn thành. Từng chi tiết trên chiếc áo cũng được thêu và may thủ công.
"Tôi muốn tái hiện lại trang phục ca hát cổ xưa này một cách chính xác và sống động nhất có thể, qua đó tái hiện lại một phần văn hóa cung đình xưa", Phúc chia sẻ.
Phúc còn mang theo một chiếc áo bà ba nguyên bản, có niên đại đầu thế kỷ 20. Nam sinh cho biết đây là trang phục của bà cố mình, được gia đình giữ gìn cho đến ngày nay.
Áo bà ba là trang phục truyền thống đặc trưng của người dân Nam Bộ. Áo có hai tà thẳng, không xẻ sâu, khuy thường cài phía trước bằng khuy bấm hoặc khuy vải. Cổ áo thường tròn, tay áo có thể dài hoặc ngắn tùy theo nhu cầu sử dụng.
Triển lãm diễn ra từ ngày 4 đến ngày 7/4, giá vé vào cửa là 120.000 đồng mỗi người, bao gồm đồ uống.
Phúc còn mang theo một chiếc áo bà ba nguyên bản, có niên đại đầu thế kỷ 20. Nam sinh cho biết đây là trang phục của bà cố mình, được gia đình giữ gìn cho đến ngày nay.
Áo bà ba là trang phục truyền thống đặc trưng của người dân Nam Bộ. Áo có hai tà thẳng, không xẻ sâu, khuy thường cài phía trước bằng khuy bấm hoặc khuy vải. Cổ áo thường tròn, tay áo có thể dài hoặc ngắn tùy theo nhu cầu sử dụng.
Triển lãm diễn ra từ ngày 4 đến ngày 7/4, giá vé vào cửa là 120.000 đồng mỗi người, bao gồm đồ uống.
Quỳnh Trần