Đóng bảo hiểm không full lương sẽ bị thiệt thòi gì về lương hưu?

Việc người sử dụng lao động đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động không theo mức lương thực tế (thường gọi là đóng bảo hiểm xã hội không full lương) sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi về lương hưu nói riêng và chế độ bảo hiểm xã hội nói chung.

Căn cứ Điều 66 và Điều 72 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, tiền lương hưu của người lao động được tính dựa trên mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội và thời gian tham gia bảo hiểm xã hội. Điều này có nghĩa nếu người lao động đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc trên mức lương thấp hơn thực tế thì mức bình quân tiền lương cũng sẽ thấp đi và kéo theo lương hưu sẽ thấp.

Ví dụ: Nam lao động A và nam lao động B cùng có 30 năm tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc (đủ điều kiện hưởng lương hưu với mức 75%), và có cùng mức tiền lương thực tế là 14 triệu đồng. Tuy nhiên, lao động A chỉ đóng bảo hiểm xã hội với mức lương 8 triệu đồng/tháng còn lao động B thì đóng bảo hiểm xã hội với mức lương 14 triệu đồng/tháng. Như vậy, tiền lương hưu hàng tháng của lao động A và lao động B như sau:

- Tiền lương mỗi tháng của lao động A = 75% x 8 triệu đồng = 6 triệu đồng.

- Tiền lương mỗi tháng của lao động B = 75% x 14 triệu đồng = 10,5 triệu đồng.

Theo điểm b khoản 1 Điều 31, người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định thì tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc là tiền lương tháng, bao gồm mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác được thỏa thuận trả thường xuyên, ổn định trong mỗi kỳ trả lương.

Như vậy, để bảo đảm quyền lợi về lương hưu nói riêng, các chế độ bảo hiểm xã hội nói chung (như là chế độ thai sản, ốm đau, bảo hiểm xã hội một lần...) thì người lao động cần yêu cầu công ty thực hiện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đúng theo quy định nêu trên. Ngoài ra, việc thực hiện đóng bảo hiểm xã hội đúng quy định cho người lao động sẽ giúp công ty tránh được rủi ro pháp lý.

Lưu ý: Hiện nay, vẫn còn một số trường hợp người lao động mong muốn được đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc với mức lương thấp, để số tiền đóng bảo hiểm xã hội mỗi tháng ít, tiền lương thực nhận sẽ cao. Nếu đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc như vậy thì công ty sẽ được hưởng lợi (giảm chi phí đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc) nhưng người lao động lại bị thiệt hại về quyền lợi bảo hiểm xã hội (khi ốm đau sẽ hưởng chế độ ốm đau thấp, sau này hưởng lương hưu ít...).

Luật sư Phạm Thanh Hữu
Đoàn luật sư TP HCM

>>Quay lại