Ngày càng nhiều sản phẩm đòi hỏi kiểm soát chặt chẽ về nhiệt độ và môi trường trong suốt quá trình vận chuyển. Ở các lĩnh vực như thực phẩm, đồ uống và y tế, chỉ một sai lệch nhỏ khỏi ngưỡng tiêu chuẩn cũng có thể gây thiệt hại lớn. Giải pháp lưu trữ và vận chuyển chuỗi lạnh đã tồn tại từ lâu, phục vụ từ sữa tươi đến vaccine, song yêu cầu logistics hiện đại ngày càng phức tạp khiến việc lựa chọn nhà cung cấp phù hợp trở nên khó khăn hơn.
Logistics chuỗi lạnh là một mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng, chuyên đóng gói và vận chuyển các sản phẩm nhạy cảm với nhiệt độ trên phạm vi toàn cầu. Hệ thống này vận hành nhờ các thiết bị làm lạnh, vật liệu hỗ trợ như đá khô và hệ thống cảm biến theo dõi. Các công nghệ như máy nén, bộ trao đổi nhiệt và thiết bị bay hơi giúp quản lý, vận chuyển và điều tiết môi chất lạnh, tạo nên các container có thể đáp ứng nhiều dải nhiệt độ khác nhau, từ mức nhiệt phòng được kiểm soát đến ngưỡng siêu lạnh âm 180 độ C. Toàn bộ hệ thống được niêm kín và giám sát liên tục nhằm ngăn ngừa biến động lớn, bởi chỉ cần thay đổi bất thường, sản phẩm có nguy cơ hư hỏng.
Xe tải container chuyên dụng vận chuyển hàng hóa nhạy cảm nhiệt độ trên tuyến đường liên tỉnh, đóng vai trò quan trọng trong chuỗi logistics lạnh. Ảnh: Fleet Owner
Mức nhiệt trong chuỗi lạnh không cố định mà phụ thuộc vào đặc tính từng loại hàng hóa. Nhóm nhiệt độ tiêu chuẩn thường dao động ở mức một chữ số. Chuỗi đông lạnh yêu cầu khoảng âm 20 độ C. Trong khi đó, phân khúc siêu lạnh sử dụng mức dưới âm 70 độ C, phổ biến với một số loại vaccine và chế phẩm sinh học đặc thù. Doanh nghiệp cần xác định chính xác điều kiện lý tưởng trước khi lựa chọn đơn vị chuyên sâu về công nghệ phù hợp.
Sự cố lệch nhiệt độ (còn gọi là temperature excursion) xảy ra khi điều kiện bảo quản vượt ra ngoài ngưỡng do nhà sản xuất quy định. Ví dụ, bao bì không được niêm kín có thể khiến vaccine ấm lên quá mức. Khi đó, lô hàng phải được cách ly để tránh trộn lẫn với nguồn cung khác. Các bên liên quan sẽ được thông báo thông qua hồ sơ ghi nhận sự cố để theo dõi rủi ro an toàn. Doanh nghiệp cần đánh giá thiệt hại và triển khai biện pháp phòng ngừa nhằm hạn chế tổn thất tiếp diễn, đồng thời xem xét quy trình xử lý sự cố của nhà cung cấp có phù hợp với yêu cầu tuân thủ và hệ thống truyền thông nội bộ hay không.
Hoạt động vận chuyển chuỗi lạnh chịu sự điều chỉnh của nhiều cơ quan quản lý tùy theo khu vực. Tại Mỹ, Đạo luật Hiện đại hóa an toàn thực phẩm của Cục Quản lý thực phẩm và dược phẩm đặt ra tiêu chuẩn nghiêm ngặt. Tại châu Âu, Thực hành phân phối tốt của Liên minh châu Âu là khung tham chiếu quan trọng. Ngoài ra còn có hướng dẫn từ Hội nghị Quốc tế về Hài hòa hóa các yêu cầu kỹ thuật đăng ký dược phẩm cho người sử dụng, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh Mỹ, Cơ quan Quản lý an toàn và sức khỏe nghề nghiệp, cùng tiêu chuẩn ISO 31512:2024 của Tổ chức Tiêu chuẩn hóa quốc tế. Các nhà cung cấp uy tín cần chứng minh được hệ thống tài liệu và quy trình đáp ứng đầy đủ những chuẩn mực này trước khi ký kết hợp đồng.
Sau khi nắm rõ nền tảng kỹ thuật và yêu cầu pháp lý, doanh nghiệp có thể tìm kiếm đối tác phù hợp với mức độ tin cậy cao hơn. Trên thị trường quốc tế, một số doanh nghiệp được đánh giá cao nhờ năng lực vận hành và cam kết chất lượng. RealCold sở hữu hàng chục triệu feet khối kho kiểm soát nhiệt độ cùng hệ sinh thái dịch vụ tùy chỉnh, chú trọng số hóa và tiêu chuẩn bền vững. United States Cold Storage có lịch sử hoạt động từ cuối thế kỷ 19, nổi bật với giải pháp 3PL và hệ thống minh bạch chuỗi cung ứng. Arcadia Cold Storage & Logistics định vị mình là mô hình "thế hệ mới" với cơ sở hạ tầng hiện đại, dịch vụ đa dạng từ lưu kho đến xử lý cảng. Burris Logistics, doanh nghiệp gia đình hoạt động từ năm 1925, cung cấp giải pháp trọn gói từ lưu trữ sâu lạnh đến phân phối toàn cầu. FreezPak Logistics gây chú ý nhờ các cơ sở gần cảng biển và đội ngũ chuyên gia kiểm định tuân thủ tiêu chuẩn nghiêm ngặt.
Lợi ích của logistics chuỗi lạnh chỉ có thể được phát huy khi doanh nghiệp lựa chọn đúng đối tác, tuân thủ thực hành tốt nhất của ngành và ứng dụng công nghệ tiên tiến. Tác động của chuỗi lạnh không chỉ dừng ở việc giảm hư hỏng thực phẩm mà còn góp phần cải thiện sức khỏe cộng đồng thông qua bảo quản vaccine, liệu pháp tế bào và gene. Tuy nhiên, những giá trị này chỉ trở thành hiện thực khi được xây dựng trên nền tảng hợp tác bền vững và đáng tin cậy.
Hải My (Theo Fleet Owner)