Phở bò Hà Nội
Phở Hà Nội chính thức trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia ngày 9/8/2024. Món ăn được nhìn nhận như một hệ giá trị văn hóa, nơi hương vị, kỹ thuật chế biến và cách thưởng thức tạo nên bản sắc riêng.
Bát phở cuốn hút bởi nước dùng nhẹ mà sâu, đề cao vị ngọt tự nhiên từ xương và thịt, bánh phở mềm, thịt thái mỏng chín tới, hạn chế gia vị nồng gắt. Bát phở không cầu kỳ nhưng hài hòa cả hương lẫn sắc. Cách ăn phở cũng mang nét riêng: chậm rãi, tiết chế, không quá nhiều rau hay tương ớt, để giữ trọn sự tinh khiết, thanh nhã vốn là cốt cách ẩm thực Hà Nội.
Nem rán
Nem rán là món ăn truyền thống quen thuộc trong mâm cỗ Tết Hà Nội, đồng thời được Taste Atlas vinh danh trong top 10 món ngon thế giới nhờ lớp nhân thơm ngon và vỏ ngoài giòn rụm.
Một chiếc nem đẹp mắt khi có vỏ vàng giòn đều, nhân mềm ngọt từ thịt và tôm, hòa quyện cùng rau củ quả thái nhỏ, tạo cảm giác hài hòa, đậm đà mà vẫn nhẹ nhàng. Kỹ thuật gói và rán nem vừa đủ, để nhân không khô, vỏ nem không bị ỉu, giữ nguyên hương vị tươi mới, giúp thực khách cảm nhận độ giòn, độ ngọt và hương thơm đặc trưng.
Nem rán không chỉ là món ăn mà còn là biểu tượng của sự tỉ mẩn trong ẩm thực Việt, nơi mỗi công đoạn từ sơ chế, trộn nhân, gói đến rán đều được chăm chút, tỉ mỉ.
Chả cá Lã Vọng
Chả cá Lã Vọng, ra đời vào khoảng năm 1871 tại Hà Nội từ gia tộc họ Đoàn, đã trở thành biểu tượng của tinh thần ẩm thực Hà thành.
Cá lăng tươi kết hợp cùng các gia vị bản địa như mẻ, riềng, nghệ, mắm tôm, tạo nên hương vị đậm đà vừa đủ để đánh thức khứu giác mà không lấn át vị ngọt tự nhiên của cá. Kỹ thuật "hai lửa" giúp miếng cá xém vàng bên ngoài nhưng vẫn mềm ẩm bên trong, nhấn mạnh sự tinh tế trong cách chế biến. Khi thưởng thức, bún trắng, rau thơm và lạc rang đi kèm không chỉ là phần bổ sung mà là nhịp điệu hài hòa, khiến người ăn cảm nhận được từng tầng hương, từng sắc thái vị. Mỗi miếng chả cá là sự giao thoa giữa nguyên liệu bản địa, kỹ thuật nấu nướng khéo léo và nhịp sống đô thị cũ Hà thành.
Bánh xèo
Ở Nam Bộ, bánh xèo không đơn thuần là món ăn no mà còn là món "ăn chơi" mang tính chia sẻ, thường được đổ từng chiếc, ăn tới đâu nóng giòn tới đó.
Bí quyết của bánh xèo ngon nằm ở sự cân bằng tinh tế giữa bột và nhiệt. Người miền Tây truyền thống pha bột gạo, thêm chút nước cốt dừa, đôi khi chút cơm nguội hay nước vôi trong để tạo độ nở và giòn tự nhiên. Chảo phải thật nóng, lớp bột tráng mỏng, nhân vừa đủ, chỉ đậy vung chừng để hơi nước giúp vỏ tách chảo, khi hơi nước thoát ra, mép bánh cong nhẹ, giòn rụm mà không ngấm dầu. Mỗi chiếc bánh xèo là sự hài hòa giữa kỹ thuật, hương vị và cảm giác khi thưởng thức, vừa thanh thoát vừa gần gũi, làm nổi bật tinh thần ẩm thực miền Tây.
Canh cá chua Nam Bộ
Trong mâm cơm gia đình Nam Bộ, canh chua cá là món ăn gần gũi, xuất hiện từ ngày thường đến dịp lễ Tết.
Sức hấp dẫn của món nằm ở sự hòa quyện tinh tế giữa vị chua - ngọt - mặn - cay, vừa mát lành vừa trọn vẹn hương vị cá tươi. Điểm đặc trưng của canh chua Nam Bộ là cách tạo vị chua tổng hợp: nước cốt me, dứa, cà chua, đôi khi thêm tắc hay trái chua theo mùa, kết hợp khéo léo để vị chua dịu, tròn vị, không gắt.
Các loại rau như đậu bắp, bạc hà, giá đỗ vừa làm dịu vị, vừa giữ độ giòn, cân bằng với vị béo nhẹ của cá. Tỏi phi, rau om, ngò gai và húng quế được thêm vào cuối cùng, tạo lớp hương thơm đậm đà, khiến từng muỗng canh vừa mát vừa dậy mùi, gợi nhớ một Nam Bộ thanh nhã, gần gũi và trọn vẹn hương vị bản địa.
Bùi Thủy