Songkran diễn ra vào giữa tháng 4 hàng năm, thời điểm nắng nóng nhất tại Thái Lan. Hình ảnh những con phố ướt đẫm, dòng người náo nhiệt với súng nước và xô chậu trở thành biểu tượng của du lịch xứ Chùa Vàng. Tuy nhiên, đằng sau sự sôi động đó là những giá trị văn hóa sâu sắc không phải du khách nào cũng nắm rõ.
Công ty lữ hành Vietrantour chỉ ra 5 lầm tưởng phổ biến có thể khiến du khách bỏ lỡ trải nghiệm giá trị trong dịp này.
Nghi thức tắm Phật trong lễ hội Songkran. Ảnh: Vietrantour
Songkran chỉ là lễ hội té nước
Nhiều người mặc định Songkran đơn thuần là một cuộc vui cộng đồng quy mô lớn. Thực tế, đây là Tết cổ truyền (Wan Songkran), đánh dấu thời điểm mặt trời dịch chuyển từ cung Song Ngư sang cung Bạch Dương theo lịch thiên văn cổ. Với người Thái, đây là dịp để "gột rửa" những điều không may mắn của năm cũ và đón nhận sự tươi mới.
Trong nghi lễ truyền thống, nước mang ý nghĩa thanh tẩy và chúc phúc thay vì giải trí. Người dân thường đến chùa để thực hiện nghi thức tắm Phật (Song Nam Phra), sau đó rưới nước thơm lên tay người cao tuổi (Rod Nam Dum Hua) để thể hiện lòng kính trọng. Việc té nước trên đường phố thực chất là sự mở rộng của các nghi thức này, nơi ranh giới về địa vị xã hội và quốc tịch bị xóa nhòa trong không gian lễ hội chung.
"Chiến trận" nước tại khu phố náo nhiệt ở Bangkok. Ảnh: Vietrantour
Mọi vùng miền đều tổ chức giống nhau
Thực tế, mỗi địa phương lại mang một sắc thái văn hóa riêng biệt.
Nếu Bangkok là tâm điểm của sự hiện đại với các lễ hội âm nhạc điện tử (EDM) và những "trận chiến nước khổng lồ" tại Silom hay Khao San, Chiang Mai lại là nơi gìn giữ những nghi lễ cổ truyền của vương quốc Lanna. Tại đây, không khí chậm rãi hơn với các đám rước tượng Phật và trang phục truyền thống. Trong khi đó, các khu vực như Samut Prakan lại tổ chức lễ hội theo phong tục của người dân tộc Mon với các trò chơi dân gian và chương trình biểu diễn văn hóa đặc thù.
Songkran tại Chiang Mai mang đậm nét văn hóa với những nghi lễ tôn giáo và sinh hoạt cộng đồng. Ảnh: Vietrantour
Chỉ dành cho giới trẻ và các nhóm bạn
Hình ảnh những bữa tiệc âm nhạc xuyên đêm khiến nhiều du khách lớn tuổi hoặc đi theo gia đình e ngại. Tuy nhiên, Songkran vốn dĩ là dịp sum họp gia đình lớn nhất năm của người Thái, tương tự Tết Nguyên đán của Việt Nam.
Lễ hội luôn tồn tại hai nhịp sống song hành. Buổi sáng là không gian tĩnh lặng của sự thành kính tại các ngôi chùa và bữa cơm gia đình đoàn viên. Buổi chiều mới là lúc nhịp sống đường phố sôi động. Theo chuyên gia từ Vietrantour, du khách đi cùng gia đình có thể chọn tham gia các nghi thức buổi sáng để cảm nhận nét đẹp văn hóa thay vì lo ngại sự xô bồ.
Lễ hội đông đúc, mệt mỏi
Tình trạng chen chúc thường chỉ tập trung vào một số "điểm nóng" và khung giờ nhất định. Việc thiếu thông tin khiến du khách dễ rơi vào cảnh kiệt sức vì nóng và đông.
Để có trải nghiệm nhẹ nhàng hơn, du khách có thể lựa chọn các khu vực ngoại ô hoặc các ngôi chùa địa phương thay vì tập trung vào các tuyến phố trung tâm. Nhiều người chọn cách tham gia lễ hội trong một ngày duy nhất để biết không khí, sau đó dành thời gian còn lại để nghỉ dưỡng hoặc tham quan các di tích lịch sử. Điều này giúp cân bằng giữa việc trải nghiệm văn hóa và duy trì sức khỏe trong thời tiết khắc nghiệt của tháng 4.
Du khách hòa trong không khí Songkran tưng bừng. Ảnh: Vietrantour
Đi Songkran không cần chuẩn bị trước
Vì nghĩ đây là lễ hội cộng đồng "ai cũng có thể tham gia", nhiều du khách chủ quan về khâu chuẩn bị, dẫn đến những rủi ro hoặc vi phạm văn hóa địa phương.
Ngoài việc chuẩn bị túi chống nước cho điện thoại và trang phục nhanh khô, du khách cần nắm rõ "quy tắc ngầm" của người bản địa. Chẳng hạn, tuyệt đối không té nước vào các nhà sư, người đang làm nhiệm vụ (cảnh sát, nhân viên y tế) hoặc những người đang lái xe trên đường để tránh gây tai nạn. Ngoài ra, việc sử dụng vòi xịt áp lực cao bị cấm tại nhiều nơi vì lý do an toàn.
Với những du khách lần đầu trải nghiệm nên chọn lịch trình linh hoạt. Thay vì cố gắng tham gia mọi hoạt động, hãy dành một buổi sáng để chứng kiến nghi thức tắm Phật tại chùa và một buổi chiều hòa mình vào dòng người trên phố.
Với những du khách lần đầu trải nghiệm, chuyên gia du lịch của công ty Vietrantour tư vấn nên chọn lịch trình linh hoạt. Thay vì cố gắng tham gia mọi hoạt động, hãy dành một buổi sáng để chứng kiến nghi thức tắm Phật tại chùa, một buổi chiều hòa mình vào dòng người trên phố và dành thời gian còn lại cho nghỉ dưỡng hoặc khám phá văn hóa địa phương. Cách tiếp cận có chọn lọc này giúp Songkran trở thành điểm nhấn văn hóa, thay vì áp lực trải nghiệm.
Thanh Thư