Trong bối cảnh chuẩn bị Đại hội XIV của Đảng, công tác tuyên giáo - dân vận tiếp tục được đặt ở vị trí then chốt, giữ vai trò kết nối chủ trương của Đảng với tâm tư, nguyện vọng và hành động của Nhân dân. Đại tướng Trịnh Văn Quyết, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, trả lời báo chí về những chuyển động của ngành và vấn đề đặt ra thời gian tới.
- Nhiệm kỳ Đại hội XIII được đánh giá là một giai đoạn rất đặc biệt đối với công tác tuyên giáo và dân vận. Theo ông, những dấu ấn nổi bật nhất của nhiệm kỳ này là gì?
- Có thể nói nhiệm kỳ Đại hội XIII là một nhiệm kỳ đặc biệt theo nhiều nghĩa. Đặc biệt không chỉ bởi khối lượng công việc rất lớn, mà quan trọng hơn là bởi bối cảnh trong nước và quốc tế có nhiều biến động phức tạp, nhanh và khó lường. Những thay đổi sâu sắc của tình hình địa chính trị, kinh tế toàn cầu; tác động kéo dài của dịch bệnh, thiên tai; cùng với sự phát triển nhanh chóng của không gian mạng và mạng xã hội đã ảnh hưởng trực tiếp đến tư tưởng, tâm lý và niềm tin của nhân dân.
Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra cho công tác tuyên giáo và dân vận rất nặng nề. Đó là phải giữ vững ổn định tư tưởng, tạo sự thống nhất trong Đảng và đồng thuận trong xã hội; đồng thời tham gia trực tiếp vào việc tổ chức thực hiện những quyết sách chiến lược lớn của Đảng và Nhà nước, trong đó có nhiều nội dung mới, khó, chưa từng có tiền lệ. Có thể nói, đây là "bài toán lớn" xuyên suốt cả nhiệm kỳ.
Dưới sự lãnh đạo tập trung, thống nhất của Trung ương Đảng, trực tiếp là Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đứng đầu là Tổng Bí thư Tô Lâm, công tác tuyên giáo và dân vận đã chủ động hơn trong tham mưu, kịp thời định hướng những vấn đề lớn, nhạy cảm; tăng cường giải thích, đối thoại, thuyết phục, góp phần tháo gỡ những băn khoăn, lo lắng trong xã hội. Nhờ đó, ổn định chính trị - xã hội được giữ vững, đặc biệt trong những thời điểm khó khăn, thử thách.
Một dấu ấn rõ nét là việc hợp nhất Ban Tuyên giáo và Ban Dân vận ở các cấp trong năm 2025. Đây không chỉ là sự thay đổi về tổ chức bộ máy, mà còn là bước chuyển quan trọng về tư duy và phương thức hoạt động. Việc hợp nhất giúp gắn chặt hơn giữa công tác tư tưởng với công tác vận động nhân dân, giữa việc "nói cho dân hiểu" với "làm cho dân tin và cùng hành động". Đây là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh các vấn đề xã hội ngày càng đa dạng, phức tạp và đòi hỏi cách tiếp cận toàn diện hơn.
Đại tướng Trịnh Văn Quyết, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương. Ảnh: Giang Huy
- Việc lấy ý kiến Nhân dân vào dự thảo Văn kiện Đại hội XIV được xem là một điểm nhấn lớn. Ông nhìn nhận thế nào về kết quả và ý nghĩa của quá trình này?
- Tôi cho rằng đây là một minh chứng rất sinh động cho vai trò của công tác tuyên giáo và dân vận trong việc phát huy dân chủ, củng cố mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, đồng thời góp phần củng cố vững chắc "thế trận lòng dân".
Chỉ trong vòng một tháng lấy ý kiến, từ giữa tháng 10 đến giữa tháng 11/2025, đã có gần 14 triệu lượt ý kiến tham gia, với khoảng 5 triệu cán bộ, đảng viên và người dân trực tiếp đóng góp. Điều quan trọng không chỉ nằm ở con số, mà ở chất lượng và tinh thần của các ý kiến. Nhiều ý kiến rất sâu sắc, tâm huyết, thể hiện sự quan tâm, trách nhiệm và kỳ vọng lớn của nhân dân đối với những định hướng phát triển đất nước trong giai đoạn tới.
Đây cũng là cơ sở quan trọng để Đảng tiếp tục hoàn thiện văn kiện, bảo đảm các chủ trương, mục tiêu chiến lược sát thực tiễn, hợp lòng dân. Qua quá trình này, có thể thấy rằng khi công tác tuyên truyền, vận động được làm tốt, khi người dân được thông tin đầy đủ, được lắng nghe và tôn trọng, thì dân chủ không chỉ là khẩu hiệu mà trở thành thực tiễn sinh động. Đây cũng là minh chứng cho niềm tin, sự đồng hành và kỳ vọng lớn của nhân dân đối với Đảng.
- Bước sang giai đoạn mới, yêu cầu đổi mới tư duy và phương thức hành động của công tác tuyên giáo và dân vận được đặt ra như thế nào, thưa ông?
- Trong giai đoạn hiện nay, đổi mới tư duy và phương thức hành động của công tác tuyên giáo và dân vận không còn là sự lựa chọn, mà là yêu cầu bắt buộc. Các quyết sách của Đảng ngày càng có phạm vi tác động rộng, ảnh hưởng trực tiếp và sâu sắc đến đời sống, lợi ích của người dân. Trong khi đó, môi trường thông tin và dư luận xã hội biến động rất nhanh, đa chiều, thậm chí có lúc khó kiểm soát.
Nếu không tạo được sự thống nhất về nhận thức và đồng thuận trong xã hội, thì ngay cả những chủ trương đúng cũng khó đi vào cuộc sống. Vì vậy, công tác tuyên giáo và dân vận phải chuyển mạnh từ cách tiếp cận truyền đạt một chiều sang đối thoại, thuyết phục, làm rõ căn cứ chính trị, thực tiễn và lợi ích lâu dài của từng chủ trương, chính sách.
Một yêu cầu rất quan trọng là nâng cao chất lượng nắm bắt, phân tích và dự báo tình hình tư tưởng, dư luận xã hội. Đây là khâu nền tảng để chủ động tham mưu cho cấp ủy trong lãnh đạo, chỉ đạo, đồng thời giữ vững thế chủ động trên mặt trận tư tưởng, không để bị động, bất ngờ trước các vấn đề phức tạp nảy sinh. Công tác tuyên giáo và dân vận phải thực sự "đi trước mở đường", "đi cùng thực hiện" và "đi sau tổng kết".
Dân vận, suy cho cùng, là làm cho dân hiểu, dân tin và dân cùng làm. Muốn vậy, phải tăng cường đối thoại, lắng nghe, đồng hành cùng nhân dân; kịp thời giải quyết những băn khoăn chính đáng ngay từ cơ sở, không để tích tụ thành những điểm nóng về tư tưởng và dư luận. Phải thực hành nhất quán tư tưởng Hồ Chí Minh: nghe dân nói, nói cho dân hiểu, làm cho dân tin.
- Với việc chuẩn bị triển khai Nghị quyết Đại hội XIV, yêu cầu đổi mới cách thức học tập, quán triệt nghị quyết được đặt ra rất rõ. Theo ông, chuyển đổi số có vai trò như thế nào trong quá trình này?
- Muốn nghị quyết của Đảng thực sự đi vào cuộc sống thì trước hết phải làm cho tư tưởng thông suốt. Việc học tập, quán triệt nghị quyết không thể chỉ dừng lại ở việc truyền đạt nội dung, mà phải giúp mỗi cán bộ, đảng viên và người dân hiểu rõ mục tiêu, trách nhiệm và những việc cần làm của mình.
Chuyển đổi số trong công tác tuyên giáo và dân vận vì thế có ý nghĩa rất quan trọng. Đây không đơn thuần là ứng dụng công nghệ, mà là đổi mới phương thức lãnh đạo tư tưởng, phương thức tổ chức tuyên truyền và kết nối giữa Đảng với nhân dân. Chuyển đổi số giúp mở rộng không gian tuyên truyền, rút ngắn khoảng cách tiếp cận thông tin, tăng tính kịp thời, tính tương tác và hiệu quả thuyết phục.
Hiện nay, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đang từng bước xây dựng và vận hành hệ sinh thái số trong toàn ngành, gắn với nâng cao năng lực quản lý thông tin và định hướng dư luận xã hội. Thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm, chuyển đổi số cũng được gắn với yêu cầu hạn chế thông tin xấu độc, thông tin giả, góp phần giữ vững niềm tin của nhân dân.
Chuyển đổi số cũng giúp mở rộng các kênh "lắng nghe" nhân dân thông qua việc thu thập, phân tích dữ liệu dư luận, từ đó tham mưu kịp thời cho Đảng điều chỉnh chủ trương, chính sách cho sát thực tiễn và lòng dân. Suy cho cùng, chuyển đổi số nhằm phục vụ mục tiêu cốt lõi là giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin xã hội và tăng cường đồng thuận trong nhân dân.
Mục tiêu xuyên suốt vẫn là xây dựng và củng cố niềm tin của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng; phát huy dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội và khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Khi "ý Đảng" gặp "lòng dân", đó chính là nguồn sức mạnh to lớn nhất để đất nước vượt qua khó khăn, thách thức và phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới.
Theo Nhân dân